Tag: Тиропита

  • Како да патувате евтино по грчките острови! Не ѕиркајте! Придружете се!

    Како да патувате како локален жител до островите Киклади

    Малку географија:)

    Архипелагот Киклади се наоѓа во јужниот дел на Егејското море недалеку од главниот град на Грција.

    1tinos

    Старото име на оваа група острови потекнува од кругот (“cyclos”) којшто тие го формираат околу светиот остров Делфи, за кој се верува дека е родното место на боговите Аполо и Артемида. Ненаселениот остров Делос е важно археолошко наоѓалиште. За време на летните ноќи осветлени од полна месечина може да испланирате едно извонредно патување.

    25

    Кикладите се поделени според тоа дали се наоѓаат северно или јужно од Делос. На север островите се поголеми и еден од нив Сирос (Syros) е седиште на кикладите. На југ островите се релативно помали, а тие што се поблиску до Наксос се нарекуваат Мали Киклади.

    MCDSULO EC003

    И покрај географската блискост на островите тие поседуваат различно културно наследство: секој остров има поинакви карактеристики, вклучувајќи ја природата и други посебни одлики, па оттаму и се популарни кај разни типови на туристи.

    Како да патувате

    Највообичаен и најекономичен начин на патување е со траект од пристаништето Пиреа (најевтино се доаѓа со метро од центарот на Атина или со директна автобуска линија од аеродромот). До сите острови, освен Андрос, може да се стигне со траект, а Парос и Наксос се главни пристаништа за трансфер до останатите острови (до Делос се доаѓа преку Миконос).

    За Андрос (и за алтернативни патишта до Тинос и Миконос) качете се на автобус “KTEL Attikis – Rafina” на улица Mavromateon близу метро станицата “Victoria” во центарот на Атина, линија која води до малото пристаниште Рафина, а истата автобуска компанија KTEL има и директна линија од атинскиот аеродром до Рафина.

    greece-folegandros-katergo-beach

    Парос

    Rafina KTEL ATTIKIS Coaches Tel. 219 8808080, 8808117 (Athens terminal); 22940 23440 (Rafina terminal)

    За понатамошни информации и насоки:

    Pireas Coast Authority Tel. 210-4147800, 210-4226000

    Rafina Coast Authority Tel: 22940-28888

    За возен ред- Greek Telephone Company (O.T.E.) Tel: 14944 (снимена порака) и Pireas Harbor Organization – O.L.P. (исто така и за Rafina Harbor) Tel: 1454

    ( 24/7 дежурен телефон)

    Проверете ја прогнозата за јачината и правецот на ветрот ако патувате во јули и август. Северниот сезонски ветер Мелтемиа ги ублажува летните горештини но може да биде доста силен и во екстремни случаи и да предизвика застој во пловидбата.

    Повеќе информации на телефонските броеви на Coast Authority и Hellenic Meteorological Service (E.M.Y.)

    Во случај да патувате за време на летните државни празници (Педесетница – за 2012 е на 4ти јуни, и Успение на Пресвета Богородица 15ти август) резервирајте карти неколку недели однапред. Истото важи и за местата блиску до Атина (Китнос, Андрос, Кеа) кои се популарни викенд дестинации во текот на целото лето.

    Андрос

    Патниците мора да имаат карта за да се качат на бродот (картите може да се резервираат на интернет а да се подигнат во туристичките агенции во Грција или на шалтерите на бродските компании). Секоја лиценцирана туристичка агенција или бродска компанија ќе ви даде инструкции каде да ги подигнете картите. Ако патувате со сопствено возило бидете на пристаништето барем еден час пред тргнување. Следниве бродски компании имаат линии од пристаништата Пиреа и Рафина до островите Киклади:

    www.bluestarferies.gr

    www.aegeanspeedlines.gr

    www.hellenicseaways.gr

    www.agoudimos-lines.com

    www.seajets.gr

    www.goldenstarferries.gr

    www.fastferries.com.gr

    Лесно ќе се снајдете низ малата Рафина, но Пиреа е најголемото и најпрометно пристаниште во Грција. Бродовите за Киклади поаѓаат од терминалите Е6, Е7, Е9 и Е10 што треба да биде наведено на вашата карта. Терминалите кореспондираат со видот на брод (траект, брзи бродови, катамаран) и компанијата со која патувате. Ако не се брзате се препорачува да патувате со редовниот траект.

    Во Пиреа за време на жешките летни месеци има 11 климатизирани чекални и терминали со фонтани со ладна вода. Терминалот на Pireas Metro (“Electric Railway” – line 1) се наоѓа во центарот на пристаништето од спротивната страна на Е6 терминалот.

     

    Што да правите за време на пловидбата

    Кога пловите по Егејот со траект најдобро е да останете на палуба а не внатре во кабините, бучните салони и тесни столчиња. Почувствувајте го ладното солено ветре и уживајте во пенливите азурни води. Земете фрапе или пак најновата опсесија – “espresso freddo” или “cappuccino freddo” препорачливо со цимет – локалните жители преферираат ладни освежителни пијалоци во лето. Крема за сончање, шушкавец и јакна се неопходни работи и за време на пловидбата и за на островите. Грците преферираат да седат во сенка бидејќи сончањето на ветровита палуба води до сериозни изгореници па затоа избегнувајте да го правите тоа и за да си обезбедите идеално место за седење ќе треба да се качите на бродот еден час пред тргнување (во зависност од сезоната).

    frape balkon3Со звукот на сирената за поаѓање луѓето застануваат во редица пред кантината – имајте предвид дека концептот на редица во Грција е благо кажано релативен па бидете стрпливи и чекајте редот да се намали. Грците имаат обичај да конзумираат разни видови јадења во текот на патувањето, а најомилени се “tyropita” – питите со сирење, а звучната “Four Cheeses” е само дел од големиот избор.

    Придружете им се на локалните жители во начинот на патување со траект – удобна положба со нозете потпрени на една или две столици, плус уште една која се користи како масичка за фрапето и таблата. Големи се шансите некој сериозно да ве гњави во деновите кога секое столче е добредојдено (или не). Лесно се започнува разговор ако сте расположени за тоа: грчките патници ги познаваат островите и ќе дознаете корисни детали од нив (многумина и потекнуваат оттаму), а имате и шанса да дознаете кои славни личности ги посетуваат Кикладите секоја година. Бранџолина одат на Санторини, Том Хенкс на Антипарос, но тие се редовни посетители, за останатите позајмете некое списание. И за крај, ако сте доволно љубопитни, замолете ги да ви ги преведат стиховите на некој од поп-ориентал хитовите кои непрестајно се слушаат од звучниците (некои се надреални и ќе ве изненадат).

     

    Сунио ве поздравува

    На излез од пирејскиот залив ве испраќа ‘ртот Сунио. Од бродот се гледа храмот на Аполо на работ на морето. Познато е дека Егејското море го добило името по Егеј, митолошкиот крал на Атина кој скокнал од Сунио од жал по својот син. Сепак современите Грци на ова место ги обземаат романтични чувства па ќе видите гушнати парови во очекување да го видат храмот. Не ја пропуштајте оваа шанса.

    Секогаш немирно море

    Пред да стигнете до Кикладите ќе мора да пројдете низ неизбежниот, Cavo D’Oro (Златен ‘Рт) како што го нарекувале венецијанците, каде секогаш има силни морски струења. Но не грижете се, бродовите се лулаат само на неколку минути. “Го поминавме Cavo D’Oro” е грчка изрека што значи дека нашите невољи завршиле, – и се упатуваме кон островот.

    Бродски авантури на Сирос

    Ако патувате до или преку Сирос (честа попатна станица) не го прпуштајте погледот од бродот кон неокласицистичкиот Ермополис, главен град на Кикладите, со средновековната тврдина Ано Сира зад него. Претставници на двојниот културен идентитет на Кикладите се православната и римо-католичката црква кои стојат секоја на својот рид со поглед кон градот. На Сирос, Тинос, Миконос и Санторини православната и католичката традиција коегзистираат од 13от век н.е..

    Додека проаѓате покрај Сирос на бродот ќе се појават продавачите на слатки. Ќе ги слушнете како ги рекламираат своите уредно спакувани производи: “Halvadopites” (крем со бадеми помеѓу тенки парчиња обланда) и “Syriana Loukoumia” (полесна верзија на турскиот локум), кои се познати производи на локалната индустрија, евтини и секогаш свежи. Вреди да се пробаат…

     

    Одразот во огледалото значи Добредојдовте!

    Понекогаш (поретко во денешно време), силна светлина се појавува од брегот на островите пред бродот да пристигне до пристаништето. Тоа е стар обичај на Егејот со огледало да се рефлектира сончевата светлина за добредојде на бродовите кои се приближуваат кон брегот.

    Страв на Санторини

    Спектакуларниот вулкански остров Санторини со неговите стрмни карпи (Caldera – кратер) пресечени на половина и паднати во морето делува застрашувачки ако сте VIP и пристигате директно во Caldera (само за патниците на луксузни бродови за крстарење). За обичните смртници редовно место за пристан е пристаништето Атиниос кое потсетува на влезот на Алкатраз со својата сива карпеста фасада. За среќа, постојат неверојатно убави места на островот кои ќе го потиснат морничавото чувство при првото влегување. (на пр. погледнете ја насловната фотографија).

    Skopelitis”: култниот пат до Малите Киклади

    Скопелитис е малечко бротче кое во текот на целата година ги поврзува Аморгос (пристаниште Катаполо) со Наксос и другите Мали Киклади. Тоа стана толку легендарно што влезе во грчката песна и литература. Многумина велат дека тоа се ниша и при најмало ветре но и на ветришта со силина од 9 степени на Бофортовата скала можете да бидете сигурни дека сте безбедни (но имајте Драмамин при рака).

    Уште поголем култ се разви околу капетанот на бродот Мицос Скопелитис кој е поранешен морнар, рибар и изведувач на народни песни на виолина. Често се појавува на бродот кој сега го управува неговиот син Капетан Јанис. Во неговите предци се вбројува и еден криумчар од 19-от век, кој бил гонет и успеал да избега на Малите Киклади од отровот Скопелос (па оттаму и прекарот).

    Мицос Скопелитис

    Транспортната линија започнала со работа во 1958 година и е постара од сегашниот брод кој има капацитет да превезува 350 патници и 12 автомобили.

    Возен ред на Skopelitis: http://travel.viva.gr/en/ferries/small-cyclades

    Епилог: Пристигнување

    Ќе ги видите патниците кои не се запознаени со концептот на чекање во редица како панично брзаат да се симнат од бродот небаре островите нема да ги чекаат. Но вие може да се опуштите. Островите стојат цврсто на место со милениуми – освен Делос (митологија), Милос (праисторија), Санторини (околу 1500 п.н.е. и 1950тите) и разузданите клубови на Миконос (наскоро – сериозно ви велам!).

    Внимавајте на повикот за симнување на возилата кој доаѓа кратко пред пристанувањето на бродот бидејќи сами мора да го извадите паркираниот автомобил. На поголемите траекти удобниот ескалатор кој ги патниците горе до палубата не работи во спротивен правец- надолу (уште една од неразјаснетите мистерии на универзумот), па затоа патувајте со колку е можно помалку багаж. Во случај на прекумерен багаж има просторија во гаражата каде може да го оставите што дополнително се наплаќа.

    Вратите на бродот поплека се отвораат додека ние се трудиме да покажеме добро воспитување па чекаме во ред и … се појавува нашата дестинација!

    Се гледаме на Кикладите KALO TAXIDI (Среќен пат!)

    Софија Николау

  • Сè за тиропита: омилената ужина во Грција

    Tiropita_cover

    Познати по прескокнувањето на појадокот, Грците започнуваат да се грижат за консумирање цврста храна доцна наутро кога доаѓа време за „dekatiano“ или „појадок во 10 часот“. Овој појадок најчесто се состои од сеприсутната тиропита – пита со сирење.
    Тиропита може да најдете секаде: на попатни станици, во кафетеријата на работа, во школската или студентска менза, во секоја кафетерија и пекарница, во секој супермаркет и маалска продавница.
    Зборот тиропита сè почесто се користи и како синоним за „ужина“. Уште една од низата приказни за безбројните видови пити кои ги подготвуваат нашите мајки и баби како дел од длабоко вкоренетата традиција. Оваа храна за утеха луѓето ја купуваат надвор од домот од практични причини.
    Од неодамна здравата, традиционална храна почна повторно да се открива и тиропитата стана многу пософистицирана од спакуваната, замрзната верзија од ровко тесто наполнета со парченца фета сирење, која стана популарна во 1970-тите (а и сè уште е барана). Друга популарна верзија е „tapsiou“ која е поблиску до традиционалната, се произведува во помали количества и се сече на коцкасти парчиња директно од тепсијата. „Tapsiu“ најчесто се приготвува со лиснато тесто и фил од фета и бешамел сос.
    Тиропита е денес главен производ во големите ланци маркети и сè помасовно се произведува така што претставува закана за сите други видови здрава храна. Може да најдете тиропита со фил од обезмастено „anthotyro“ (младо сирење од Крит) и други регионални сирења, мајсторски теста од интегрално брашно итн. Некои други регионални верзии почнаа да се појавуваат во Атина преку големите ланци маркети како што се оригиналната „bougatsa“ пита со сирење од Солун која се произведува со подебело лиснато тесто, или варијантата од Скопелос која се прави во спирална форма и се пржи во маслиново масло.

    „Bougatsa“ со сирење од Солун
    „Bougatsa“ со сирење од Солун

    А во последно време турскиот збор „kuru“ влезе во грчкиот секојдневен говор и означува ронливо тесто со јогурт и фил од фета сирење. Во Атина најверојатно ќе слушнете како го изговараат како „guru“ – сè уште не сме го совладале изговорот :).

    Некои дури и го пишуваат „guru“(интересно!)
    Некои дури и го пишуваат „guru“(интересно!)

    Ланците маркети доминираат на урбаниот пазар но, од друга страна, тие мора да ги одржуваат цените пониски поради побарувачката на пазарот. Современиот начин на живот во Атина е брз, луѓето премногу работат, а се малку платени. Според статистиката на Еуростат за последната декада, Грците работат најдолго работно време, а добиваат најниски плати во однос на останатите европски држави. Официјалната пауза за ручек веќе не постои, па луѓето имаат време и пари единствено за ужина.

    Две пекарници – почит кон квалитетната пита со сирење во Атина

    Наспроти сè, веќе неколку генерации опстојуваат две историски пекарници во центарот на градот и продолжуваат да им нудат на граѓаните квалитетна пита со сирење. И покрај неверојатната разновидност на понуди на денешниот пазар овие две заслужуваат посебно внимание.
    „Ariston“ (што значи „Најдобар“) се наоѓа на улицата Voulisна на плоштадот Синтагма и постои од 1910 година, во сопственост на истото семејство пекари. Нивен специјалитет е тиропита во облик на полумесечина од ронливо тесто со фил од кремасто фета сирење.
    Пекарницатa го прошири производството на преку 15 различни видови пита со импресивен избор на филови од зеленчук и месо, иако тиропита со сирење останува најбараниот производ. Прометната улица Voulis гарантира голема побарувачка, па услугата е брза. Добивате топло, крцкаво, до пола завиткано парче пита – ако сакате да сочувате малку за подоцна ќе ви го спакуваат во розева кутија со старомодното лого на компанијата. Пекарницата, нивниот квалитет, па дури и зградата во која се сместени остануваат недопрени од времето.

    Tiropita4 Tiropita5Tiropita6 Tiropita7

    „Mam“ („храна“ на бебешки јазик) започна со работа во 1958 година на улицата Pesmatzoglou во срцето на Атина. Брзо стана многу успешна, па се прошири со Mam број 2 неколку метри подалеку (1963) на централната Panepistimiou (Venizelou) улица. Најбараниот специјалитет на оваа пекарница е „kaseropita“ (со мек растопен кашкавал). Тестото е крцкаво однадвор, а меко одвнатре, не премногу мрсно, не премногу суво, едноставно совршено! Нарачајте и додека да трепнете добивате мало богатство во вашите раце.

    Tiropita8 Tiropita9Tiropita10 Tiropita11

    Ако не сте сигурни каде да најдете добра тиропита во кое било место во Грција, едноставно прашајте ги локалните жители. Тие секогаш знаат најдобро!

    Софија Николау