Баклавата се уште е еден од најпопуларните десерти и пресреќни сме што имавме можност да видиме као се прави вистинска баклава за време на нашата кулинарска тура во Истанбул, Турција. Нашата дестинација беше „Gulluoglu Baklava“, мајстори за баклава од 1800 година кои се наоѓаат во местото Каракој во Истанбул.
Она што ме импресионира посебно е љубовта и пасијата на семејството Гулуоглу кон нивниот продукт и напорот да ја направат секоја баклава незаборавно искуство.
„Слушаш ли како крцка“, ми вели Мурат, кој припаѓа на шестата генерација мајстори за баклава од семејството Гулуоглу, додека со вилушката двои едно парче. Продолжуваме со турата околу производната линија, а тој вели:
„Звукот всушност е знак за свежина, знак за најдобрата баклава. Добрата баклава остава небесен вкус во вашата уста, не треба да биде ниту претешка, ниту преслатка, напротив треба да биде доволно „лесна“ да ве примами да изедете цела една чинија“.
Да ги гледате мајсторите за баклава (ustas) во акција е незаборавно искуство. Кога велам мајстори тоа и го мислам. Секој од нив минува 8-10 години во секоја фаза од производството на баклавата се до нејзиното совршенство, приготвување на тестото, негово претворање во тенки кори, подготовка на шербетот, печењето на вистинска температура…
Првото нешто што ве поздравува овде се облаците од брашно кој се издигнуваат во воздухот додека се прават тенките како лист хартија кори. Сите се растегнуваат со рака и со оклагија. Секоја кора е толку тенка што може да читате весник преку неа. Кога ќе достигне дебелина од само 2 милиметри, мајсторите почнуваат да ги редат една по друга на послужавник намачкан со путер.
Мајсторите ставаат дваесет слоеви кора (ги попрскуваат со растопен путер по секоја четврта кора), а потоа не штедат од најдобрите фстаци од Газиентеп. Овие фстаци се единствениот вид кој се користи овде, а некогаш се ставаат и лешници на 20-тиот слој. Кога ќе се додаде и следната тура од 20 слоеви, мајсторот ја сече прво хоризонтално и става топен путер кој додека се сече баклавата полесно навлегува во секој слој. Потоа се сече вертикално и се додава уште една доза топен путер. Баклавата сега е подготвена да се пече на температура од 165 степени целзиусови.
За тоа време се подготвува шербетот кој се состои од чист шеќер, сок од лимон и вода. Штом ќе се зготви шербетот се полева околу релативно оладената баклава по што таа повторно се става во рерна уште 5 минути. На крајот баклавата се остава да отстои на ладно место. Финалниот производ е баклава која се топи во уста. Толку е лесна што ќе изедете цела чинија.
За потеклото на баклавата има многу теории, но едно е сугурно, а тоа е дека таа е усовршена во кујните на Топкапи палатата за време на Отоманската Империја и таа била омилен десерт на Султанот. Нејзината важност не е само во тоа што се смета за симбол на богатство и софистицираност туку и поради фактот што се смета за државна традиција. 
Парадата на баклавата која започнала кон крајот на 17 и почетокот на 18 век е пример за таа традиција. Кога војниците ја добивале тримесечната плата од Султанот, им била приготвувана и гозба и на 15-тиот ден од Рамазан ги частеле со баклава. На 15-тиот ден од Рамазан Султанот одел да ја види наметката на пророкот Мухамед која се чува во Топкапи палатата и тогаш јаничарите добивале баклава, по една чинија на 10 војници. Подоцна, оваа традиција прераснала во парада.
Тестирање на баклавата со слух
Кога ќе ставите вилушка во баклавата треба да слушнете крцкав звук. Ова значи дека слоевите се тенки и баклавата е добро испечена. Колку се потенки слоевите, толку е подобра и баклавата.
Тестирање со мирис
Кога ќе ја доближите до устата треба да почувствувате мирис на путер и лешници или фстаци. Добрата баклава треба да има добри состојки.
Пробување
Можете да ја почувствувате добрата баклава во вашата уста. Таа остава небесен вкус и не може да ве заболе стомакот од неа.
Дали сакате да приготвите баклава дома? Ова е мојот рецепт кој можете да го пробате.
Ако вистинската баклава треба да биде лесна и да ве натера да изедете цела чинија мислам дека мојот рецепт го постигнува токму тоа.
Се надевам дека ќе уживате
(Текстот е објавен во соработка меѓу Балкон3 и Ozlem Turkish Table)
Продорен тажен звук, како да доаѓа од некои дамнешни мачни времиња, одекнува катадневно во кругот на Осоговскиот манастир. Намерникот што таму пристигнува застанува за миг и се впушта во потрага по изворот на оваа мистична и тегобна мелодија. Во еден момент погледот застанува на спротивниот крај од манастирскиот комплекс, некаде кај конаците. Таму, ненаметлив, по малку срамежлив и со задлабочен поглед седи Досе Ангелов, еден од последните, како што вели, природни ќеманеџии во Македонија.
Ќемане постаро од 100 години
Марулита то Марули (Марула) е убавицата на Фрутопија; за нејзината љубов Врасидас Кромидот би ја дал и својата кошула (лушпа) – иако знаеме дека ги има многу, но Марулита е вљубена во Танос кој ѝ ја возвраќа љубовта.
Секое мое патување во Хрватска е приказна за себе. Најчесто одбирам места на кои никогаш не сум била и тргнувам без очекувања, едноставно бидејќи сакам да се изненадам од единственоста што секое место си ја носи за себе и со себе, пријатна или не. И овој пат беше така.
За Starigrad Paklenica Film Festival знаев одамна, но оваа година конечно се намести сложувалката да бидам дел од ова меѓународно збиднување единствено од овој тип во светот – фестивал на музички документарен филм.
Пакленица ми беше еден од дел од Хрватското приморје каде не сум била и тоа беше предизвик само по себе, а спојот со музиката и филмот ми се чинеше како идеална околина да запознаеш едно парче од рајот на земјава. И не згрешив…
Како што кажа директорот на фестивалот Адмир Чулумаревиќ во интервјуто за Вечерњи лист, најголемото богатство на фестивалот беа луѓето. Сите ние се споивме на посебен начин. Начин кој за секогаш го смени нашиот поглед на музиката, филмот и двете заедно споени во овој жанр.
Од 148 пријавени филмови на фестивалот, селекторот Зоран Пезо ни овозможи да уживаме во 28 наслови. 22 филмови се натпреваруваа за награди, по 11 долгометражни и кратки музички документарци. 4 филмови погледнавме во рамките на Словенечката недела, бидејки Словенија беше земја партнер на фестивалот оваа година. А како бонус, надвор од конкуренција погледнавме уште 2 филма. И ако некој ме праша да одвојам кој филм најмногу ми се допадна, ќе речам дека во овој жанр, тоа е многу тешко, посебно за љубители на добра музика и филм. Секој наслов си носеше приказна за себе, раскажана на посебен начин, онака како што раскажувачот тоа го видел.
Searching for Sugarmen (SWE, Malik Bendjelloul) низ солзи и смеа не’ прошета од едниот на другиот крај на светот, во една сосема откачена приказна со непредвидлив крај.
Ова се само неколку наслови, а ги погледнавме и Fredie Mercury: The Great Pretender, Hrvatska rapsodija: Maksim Mrvica, Coldplay, Supersonic: Tribute to Sun Ra, Martino Unstrung, Damir Avdić: Pravi Čovjek za Kapitalizam и Marko Brecelj: Priletni parazit, ali kdo je Marko Brecelj.
Сепак, и покрај многуте одлични филмови кои беа во конкуренцијата за награди, жирито мораше да додели награди на 6 од нив: две награди Special Mention од стручното жири за филмовите Шабан (СРБ, Милош Стојановиќ) и Music Man Murray (USA, Richard Parks) и 4 од публика за филмовите Klapa Cambi: Piva klapa Kornelija (CRO, Sandra Polić Živković), Marko Brecelj: Priletni parazit, ali kdo je Marko Brecelj (SLO, Janez Burger), Martino Unstrung (UK, Ian Knox) и апсолутниот победник на фестивалот Searching for Sugarmen (SWE, Malik Bendjelloul).
Со еден дел од режисерите, продуцентите и ликовите од филмовите имавме можност да се дружиме во рамките на прес конференциите и работилниците и од нив да научиме од поблиску за создавањето на овие филмови, да научиме дека овој жанр нуди една огромна слобода на изразување, широк дијапазон на теми и приказни и што е најважно, многу, многу музика.
Посебна енергија на фестивалот донесе рубриката Film&Food во рамките на која сите заедно се дружевме во филмскиот центар, а дел од познатите учесници готвеа за нас. Не ретко овие дружења завршуваа со гитара и песни од сите страни на светот.
Ќе заклучам дека организаторот успеа да ни ги задоволи сите сетила… Гледавме ѕвезди под ѕвездите, уживавме во прекрасна музика, мирисавме море и јадевме прекрасна храна.
Имаше прекрасен благо/горчлив вкус, поради кората од лимон и портокал која ги ставила во подготовката на пијалокот, но јас мислам дека тајната на нејзиниот пијалок е овошјето кое беше свежо набрано од нејзиниот овоштарник. Откако го сподели својот рецепт со мене таа појасни дека: најважно е овошјето да не биде загадено со пестициди! Па така, ако не сте доволно среќни да имате свој овоштарник ќе мора да се задоволите со органското овошје од локалниот пазар.
Од тогаш јас многу експериментирав со овој рецепт. Додавав цимет, ѓумбир, исто така додавав и горчлив портокал, цитрус, лимета итн. Еднаш дури и додадов сируп од вишна заради преубавата боја. Но сепак дојдов до заклучок дека нема ништо подобро од обичниот и скромен лимон.
Кањонот Матка е секојдневно посетуван од туристи од целиот свет, од вљубеници во екстремните спортови (алпинизам и кајак на диви и мирни води), спелеолози, авантуристи, рекреативци… Покрај овие дарови од природата, тука се наоѓаат и повеќе цркви и манастири од средниот век, повеќето зачувани во целост. Некои Матка ја нарекуваат и Мала Света Гора.
Пред неколку дена, тргнав да ги истражувам кулите и градските ѕидини кои владееле во Истанбул. Мојата прва станица беше Бејазит Кулата во истоимената населба. `Оваа кула која се наоѓа во главниот кампус на Истанбулскиот универзитет изградена е во 1749 година за набљудување на пожари и алармирање` велат одговорните во универзитетот. Во републиканскиот период кулата добила дополнителна задача, информирање за временската прогноза. Оваа задача со помош на рефлекторите на кулата продолжила до 1995 година.
