Category: На Балкон

  • `Kumihimo’, ‘Marudai’, ‘Kusakizome` – Јапонски техники за рачно бојадисување

    Во Сули Ан, во организација на Амбасадата на Јапонија во Виена, која ја покрива и Македонија се оддржа работилница за традиционални јапонски ракотворби и техники за рачно бојадисување на ткаенини. Работилницата е предводена од професорката Хоко Токоро од Кјото, Јапонија.

    Kumihimo 2013 (463)

    Првиот ден се изучува техниката наречена `kumihimo’ а опфаќа плетенје на свилени конци на ‘marudai’ – традиционални јапонски разбои, со што се добиваат гајтани и јажиња кои што традиционално се користење за врзувањје на оби (појас кој се носи над кимоното), за прицврстување на катаните за нивните футроли, како и за врзување на добра за транспорт.

    Kumihimo (11)  Kumihimo (12)

    Kumihimo (14) Kumihimo (15)

    Вториот ден се изучува техниката ‘kusakizome’ која што опфаќа бојадисување на ткаенини од свила со природни билни бои. На годинешнава работилница се користеа сината боја добиена од растението индиго, како и црвена боја добиена од црвен корен.

    kumihimo22

    Тахоро е реномиран експерт во овие области, која долго години има држено семинари низ цела Јапонија. Интересен е податокот дека во еден период имала 800 ученици низ цела Јапонија, а ученичка и била и поранешната царица, односно мајката на сегашниот цар на Јапонија.

    kumihimo33

    На учесниците на работилницата секогаш им ја раскажува приказната за Лидија, првиот човек од Европа кој ја има примено христијанската вера. Кога Св. Павле ја посетил тогашната Македонија, Лидија ја имала примено како гостин во својот дом, при што таа се преобратила во христијанска. Токму оваа жена пред повеќе од 2000 години нашла начин како да добие виолетова боја од црвен корен, со што таа боја станала достапна за пошироките маси.

    Текст: Х.Гина

    Фото Г.Страчкова

  • На одмор во Грција – вили наместо бели куќички и џипови наместо магариња

    Повторно се подготвувам за годишниот одмор во Грција. Четврта година по ред. Обично не сакам патувања на кои нема ништо ново да се види или да се научи, па секоја година одиме на различно место. По Неи Пори, Полихроно и Неа Врасна, на ред дојде и Лептокарија.

    Polychrono 3

    Никако не успевам да сфатам како може сместувањето за четиричлено семејство да чини од 100 до 130 евра за цела недела. Добро, двајца возрасни и две многу мали деца, но сепак, и така е премногу евтино. Дури и ако имаме во предвид дека почетокот на јуни се смета за предсезонски аранжман, а истите соби чинат двојно или тројно повеќе на преминот од јули во август.

    Но да не заборавиме што велат често за Грците, дека се многу добри трговци. А бидејќи секој стереотип е по дефиниција погрешен став, но и покрај тоа неговата точност се потврдува премногу често, така и за оваа работа не треба да се сомневаме дека Грците нашле начин како да им се исплатува. Leptokarya 2

    До 2010 година воопшто не патував во Грција. Не можев да ја поднесам таа европска визна бариера и не ми паѓаше напамет да поминувам низ сложена процедура и да се изложам на потенцијален понижувачки однос само заради едно патување. Да молам за да ми дозволат некаде да ги трошам моите пари? Тоа едноставно не проаѓа.grcka granica

    Кога некој не го посетил соседот покрај кого живее триесетина години, сешто ќе помисли за него. На пример, дека грчките одморалишта обично имаат бели куќички со бели или сини покриви, слични такви црквички и тесни улички поплочени со камен, и сето тоа фино наредено како во некој лего-ленд. И не е само до мене. Се случувало кога сум разговарал со луѓе што живеат далеку од овие простори, ако сум им споменел дека сега редовно летувам во Грција, да ме потпрашаат за прекрасните бели куќички поставени речиси една врз друга на ридот. Се разбира, зборуваме за островот Санторини.santoriniНеверојатно како ова мало место, речиси изолирано на југот на Егејско Море, станало стереотипна претстава за одмор во цела Грција. Но можеби тоа и не е толку големо изненадување, ако знаеме дека тоа е ѕвездата на сите туристички кампањи. Слично како што странците во Македонија би очекувале насекаде да гледаат средновековни цркви изградени врз карпи што висат над езера. Но, еден е Охрид и Свети Јован Канео. Како што е еден и Санторини (добро, не е еден, туку неколку мали вулкански островчиња, но сеедно). Всушност, знаеме дека и Миконос е речиси ист, а и делови од Крит и други места, но нивниот број ни од далеку не е доволен за тоа да биде типично грчко одморалиште, туку само редок пример.

    Дури и во Скопје понекогаш туристичките агенции ќе стават постер од Санторини и под него натпис „Нови аранжмани за Грција“. Местото не само што ретко го има во понудите, туку е и над можностите на просечниот македонски граѓанин. Затоа е интересно кога првиот контакт со Грција ќе ви биде една негова тотална спротивност – Неи Пори.Nei Pori 3

    Особено кога наместо камени сокачиња ќе видите улици широки како њујоршки авении. И повеќе! Неверојатно за едно приморско село. Си велите – значи ова се тие високи европски стандарди. До неодамна, Европската унија, а со тоа и Грција, за многу македонски граѓани важеше за место каде што се е во најдобар ред и совршено испланирано. Но Неи Пори не е одраз на грчките урбанистички стандарди, туку на тие на американската армија. Според локалните приказни, тоа било воена база до пред четири-пет децении, но потоа Американците го напуштиле и ја оставиле целата улична мрежа на располагање. Мештаните дошле, направиле куќи и носеле туристи. Затоа во европска Грција и не се наоѓа друго место толку добро плански изградено како Неи Пори. Дури ни Солун.Polychrono 2

    Полихроно повеќе личи на „вистинската Грција“, мало и ридесто со тесни и криви улици. Но не видовме ниедно магаре – симболот на егзотичната рурална култура во оваа земја, со чии слики и фигури се преполни продавниците за сувенири. Зошто тогаш земјоделецот што доаѓаше покрај плажата продаваше овошје и зеленчук од приколката на неговиот огромен и скап пик-ап со погон на сите четири тркала? Каде се магарињата? Очигледно не се насекаде.

    marijaТоа беа грчките слики што се чинело дека се типични, но излегло дека не се. Но што е со оваа – со крајбрежните вили во Грција обично управуваат газдарици, средовечни жени со малку вишок килограми, кои носат многу шминка, тешко се разбираат со своите гости иако мошне гласно им зборуваат на грчки, и често се викаат Марија. Целосниот опис е премногу карикатурален, но по малку од ова или од она сме сретнале каде и да сме тропнеле на врата. Тоа се смета за наследство од традиционалната улога на жената како столб на домот, која се грижи за него, па со тоа и за гостите во неговите 10, 20 или 30 соби.

    А какви гости сме ние, што доаѓаме од Македонија? Дали навистина сме најлошиот тип туристи, кои ги користат само морето и плажите, а се друго си носат со себе? Навистина, не може секое семејство да си дозволи по три оброка дневно во таверните. Но има и евтини решенија. А и тоа што го носиме од овде не ни го дале без пари. Зошто тогаш сме спакувале ручек за сите седум дена? Одговорот зошто точноста на овој стереотип се потврдува толку често е едноставен. Мали деца. Семејствата со мали деца се меѓу најчестите наши посетители на Грција, поради близината. Децата не сакаат да седат во ресторан, немаат трпение да чекаат ред за гиро, ниту да пазарат во супермаркет. Што подобри подготовки се направат однапред, толку полесно ќе се помине. Но децата растат, ќе речат домаќините, а вие не се менувате. Па, едноставно се ни станало навика.

    Hanioti 2

    Но и не сме толку многу скржави, што се докажува со следната наша карактеристика. Како што пред поаѓањето се си носиме од овде кон Грција, така пред враќањето купуваме сешто од таму за да си донесеме дома. Ако прашате нашинец која му е првата асоцијација кога ќе се спомене Грција, ретко тоа ќе биде Акропол. Поверојатно ќе биде „Лидл“, “Космос“, „Џамбо“ и „Икеа“.4.1.1 lidl

    Се на се, Грција секогаш успева да изненади. Каква и да ви е сликата за неа, таа може да ви ја смени. И тоа ќе ви се допадне!Nei Pori 2

    Гоце Трпковски

  • Компјутерскиот Моцарт од Македонија меѓу најпаметните шест тинејџери во светот

    Детскиот сон е кутија златна, ѕвездено кајче што броди.

    Во него може се да се случи, повторно се да се роди…

    Децата го имаат светот на дланка и патуваат секаде и во секое време. Верувале или не доживуваат возбудливи мигови дури и кога се дома со своите родители. Доволно е да ги затворат очите и да доживеат неверојатни авантури кај пирамидите во Египет, на Ајфеловата кула во Франција или пак качувајќи се по големиот ѕид во Кина. Нивната фантазија ги носи на омилените места кои ги виделе на телевизија, на места за кои им раскажувале најблиските или пак за кои прочитале во некоја книга. Токму затоа и како деца ја слушавме прекрасната песна дека детскиот сон е како ѕвездено кајче што броди, а во него може се да се случи повторно се да се роди… Но она што е сон за многу деца е реалност за Марко Чаласан (14) од Скопје. Марко е најмладиот системски администратор во светот и веројатно најмладиот сертифициран системски инженер на Мајкрософт. Организацијата “Best Schools ” го рангираше Марко меѓу најпаметните 50 тинејџери во светот. Тој се наоѓа на шесто место.

    Ова дете од Македонија го нарекуваат гениј, Моцарт на компјутери или пак следниот Бил Гејтс. Тој не престанува да реди успеси и да добива дипломи и сертификати кои не можат да ги добијат ниту многу повозрасни од него. Автор е на една книга, а следната веќе е во по подготовка. Но Марко и покрај овие успеси се уште е дете кое сонува иако дел од соништата веќе му се исполнети. Досега има пропатувано низ многу држави и видел прекрасни места, но младиот Марко за Балкон3, пред летните одмори, ни ги откри своите омилени дестинации. На дел од овие места веќе бил и топло ни ги препорача , а останатите се уште не ги заокружил на неговата мапа, но верува дека наскоро ќе ги посети.

    Ова се омилените пет дестинации на компјутерскиот Моцарт и неговите кратки коментари.

    -Едно од моите омилени места кои сум ги посетил е токму Љубљана. Главната причина зашто ја сакам е бидејќи е чист град. Воздухот е исто така многу е чист-објаснува Марко.

    Марко во Словенија
    Марко во Словенија

    Вели дека Словенија сака да ја посетува, веројатно исто толку како и Швајцарија.

    -Друго место што многу ми се допаѓа е Цирих бидејќи има многу бујни пејзажи и планините и езерата се многу убави. Прецизноста која ја има во ова место ја нема никаде. Ниеден воз не доцни ни секунда, а улиците се чисти и луѓето имаат висок степен на култура-искрен е младиот компјутерски експерт.

    Марко во Цирих
    Марко во Цирих

    Бидејќи на прагот е летото Марко одлучи да ни препорача и една летна дестинација, а тоа е прекрасниот Санторини.

    -Како дестинација за одмор, јас би го препорачал островот Санторини во Грција. Островот мене ми се допаѓа бидејќи морето е многу убаво, а и самиот остров има богата историја, со сите вулкански ерупции што се случиле таму-ни одржува кратка лекција по историја Марко.

    Санторини
    Санторини

    Но, сепак има и засега неостварени соништа. Ако многумина сонуваат за Хаваи или Индија тој се одлучи за една поблиска дестинација-Австрија. Ни открива дека во септември ќе ја заокружи и Виена на листата на места кои ги посетил.

    -Многу би сакал да ја посетам Виена бидејќ и не е многу голем град, но сепак има многу историски места, музеи и галерии кои се преубави. Во Виена би било лесно да се добие инспирација за било каков проект, а и нејзината економија е многу стабилна-вели Чаласан.

    На читателите на Балкон3 им ја открива и својата желба да го посети најголемиот град во Турција.

    Истанбул
    Истанбул

    -Би сакал да го посетам Истанбул. Истанбул е град кој што држи многу важна позиција во регионот заради неговата географија, има многу уникатни места кои што треба да се посетат и има многу уникатна архитектура. Овие беа местата кои што највеќе ми се допаѓале и тие кои што највеќе би сакал да ги посетам-ја завршува Марко својата листа со омилени дестинации.

    На Марко му посакуваме да покори уште многу компјутерски височини, а Вам ви посакуваме да уживате во дестинациите кои тој ги препорача да ги посетите.

    (А.М.)

  • Кимо Похјонен –  бестрашен музички авантурист

    Кимо Похјонен – бестрашен музички авантурист

    Тоа што е Џими Хендрикс за електричната гитара, тоа е финскиот музичар Кимо Похјонен за хармониката. Со користењето електроника, Похјонен ја претвори својата хармоника во пеколна машина.kimmo2

    Некои инструменти допрва треба да го најдат своето место ако се земе предвид како јавноста и музичарите ги доживуваат, но тоа не е пречка некои музичари да бидат препознатливи и славни по тоа што пристапиле кон инструментите на поинаков начин од останатите. Тоа што е Џими Хендрикс за електричната гитара, тоа е финскиот музичар Кимо Похјонен за хармониката: концептуалист и мајстор импровизатор кој храбро го однесе овој инструмент таму каде што претходно се мислело дека е невозможно. Користењето електроника во кој било жанр е највозбудливиот аспект во развојот на музиката во последните декади. Таа им овозможила на музичарите од која било област да ја преиначат својата музика во рамките на „нервозниот“ и „недофатлив“ 21 век. Со користењето електроника, Похјонен ја претвори својата хармоника во пеколна машина.

    Кимо, бестрашен музички авантурист, е човек со многу проекти кои живеат еден покрај друг. Многу од нив постојат само како концертни перформанси и тие го надминуваат бројот на снимени изданија. Помеѓу 1999 и 2013 тој е иницијатор на неколку различни проекти со најразлични концепти и соработници, почнувајќи од квартетот Kronos и триото KTU, каде членува и ритам секцијата на King Crimson, Треј Ган и Пат Мастелото, па се до Earth Machine Music,  Kluster и Murhaballadeja / Murder Ballads. Овие бројни проекти го потврдија неговиот статус како еден од најталентираните европски хармоникаши, импровизатори и композитори.

    pohjonen1

    Кимо Похјонен првпат настапи во Скопје во 2002 година, на Скопскиот џез фестивал, настап за кој и ден денес се зборува, а во рамките на овогодинешниот Оффест, тој повторно ќе настапи во Скопје. На фестивалот ќе биде прикажан и документарниот филм Soundbreaker за овој уметник во режија на Кимо Коскела.

    Од каде дојде идејата да се направи документарен филм Soundbreaker?

    Се започна кога еден германски продуцент го контактираше режисерот Кимо Коскела со цел да направи документарен филм за мене. Коскела го познавав од еден филмски проект на кој работевме заедно и ме праша за моето мислење. Му одговорив дека воопшто не сум заинтересиран за документарец за мене. Во тоа време имав 39 години и му реков дека во документарците обично станува збор за луѓе кои зборуваат и дека повеќето од нив се однесуваат на стари или умрени лица. Воопшто не видов било каква причина да се направи документарен филм за мене. Потоа тој почна да ме убедува,  имавме многу состаноци, кога најпосле ме праша како би сакал јас да се направи целата работа. Му одговорив дека би бил заинтересиран за некакаов музички или игран филм. Го започнавме сценариото, но никогаш не добивме пари за тоа. Меѓутоа, почнавме да снимаме и на крајот се согласивме да направиме документарец. Најпосле, имавме нешто за спонзорите. Тоа е накратко како се одлучивме да направиме документарен филм.

    Филмот ги прикажува вашите почетоци со хармониката, како и тешкотиите во прифаќањето на инструментот, вашиот однос со овој инструмент.

    Сега работите се сосема поинакви. Почнав да свирам во 70-те кога сеуште живеев на село. Во моето село само возрасните беа тие кои свиреа хармоника и тоа беше музика за возрасни. Никој од мојата генерација не свиреше хармоника. Јас мојата ја добив од татко ми и настапував во локална група која ја сочинуваа постари луѓе. Тука свирев фолк нумери и беше некако убаво, но беше многу не-кул. Не се ни осмелував да им кажам на пријателите дека свирам хармоника бидејќи тоа беше толку не-кул. Во тоа време повеќе ме интересираа спортови и дружење со пријателите, така што, тоа беше компулсивна работа. Јас му го правев ќеифот на татко ми. Меѓутоа, кога имав 15, 16, размислував за тоа да бидам музичар и се преселив во Хелсинки каде почнав да учам класична музика. Во тоа време, се видов себе си како изведувач на класична музика. Подоцна, кога и се вратив на народната музика, тогаш кога формираа оддел за народна музика на академијата Сибелиус, а и за време на студиите, односот со овој инструмент беше малку чуден. Почнав да свирам и бандонеон, како и многу други инструменти. Дури и се откажав од свирењето хармоника бидејќи не можев да го почувствувам инструментот.

    Подоцна, кон крајот на моите студии во доцните 90-ти, некој ме праша да направам соло концерт. Пред тоа учев да свирам на афричка м’бира, бандонеон или органа. Но, тогаш сфатив дека мојот главен инструмент е хармониката која ја свирам од времето кога имав 10 години. Морав да најдам нешто каде ќе се почувствував задоволен. Така, почнав да си играм со електронски ефекти, микрофони, лупови и тоа беше голем момент за мене кога сфатив дека стојам пред портите на еден звучен свет каде можам да создадам било што преку импровизација, односно без пишани партитури, без никакви белешки. На некаков начин тоа отвори еден нов свет за мене. Тоа е свет во кој јас живеам во последните 15 или 20 години и сега можам со гордост да кажам дека хармониката е многу кул инструмент. Тоа беше моментот кога сфатив дека го најдов својот пат, својот звук, мојот начин на правење музика. Од тогаш имам направено многу работи кои не очекував дека ќе ги направам во својот живот и имав многу искуства со различни проекти и различни стилови на музика.

    Kimmo Pohjonen em Estarreja, Portugal. 29 de Junho 2012

    „Не се ни осмелував да им кажам на пријателите дека свирам хармоника бидејќи тоа беше толку не-кул“.

    Како реагираат луѓето на вашиот неортодоксен пристап кон хармониката со сите тие ефекти?

    Се започна кога пробував во училиштето, а луѓето почнаа да зборуваат како го злоупотребувам ова или манипулирам со она. Тој се крие позади ефекти и лупови. Меѓутоа, тоа мене не ме загрижуваше. Имав само едно правило: сакав јас да бидам задоволен, а не некој друг. Без разлика што луѓето кажуваат јас ќе направам онака како што сакам, иако поради тоа ќе правам само еден концерт годишно, ако тоа мене ми причинува задоволство 110%. За време на првиот концерт имаше многу фрустрации и нервози бидејќи имаше толку многу работи кои требаше да бидат сработени, но публиката реагираше веднаш. За многумина тоа беше најдобриот концерт на фестивалот на кој настапував. Многу бргу потоа бев букиран на фестивалот WOMAD во Берлин каде имаше многу нови музичари и почетници, а за мојот концерт најмногу се зборуваше. Наеднаш почна мојата интернационална кариера и можев да ги оставам сите други проекти, бендови и започнав нешто свое. На некој начин ова е како бајка. Тоа беше почетокот.

    kimmo-pohjonen2Вашите концерти се необичен спој на визуелни и аудио ефекти, односно се еден вид театарска претстава. Какво искуство сакате да и пружите на публиката на вашите концерти?

    Повеќето луѓе во светот се навистина зафатени и се најчесто под голем стрес од секојдневниот живот. Сите ние работиме колку што е можно повеќе. Кога се работи за концерт, тоа за мене има посебно значење – за мене тоа е некаков вид ритуал, од почеток до крај. И кога ќе направам концерт кој трае 60 до 90 минути, јас само се концентрирам на музиката и сакам публиката да го искуси истото што и јас. Во тие моменти, публиката може да се опушти и не мора ниту да пее или ракоплеска.  Всушност може да прави што сака. Јас уживам додека сум на сцената и имам убаво искуство, а со тоа сакам и публиката да доживее нешто слично. После концертите слушам разни приказни, најчесто интересни, и секогаш е убаво да се чуе што им минува низ главите на луѓето за време на концертите. Не е само музиката.

    Во една од сцените од филмот сте прикажани како свирите додеа се случува боречки меч. Како дојдовте на идеја да ја оркестрирате музиката наспроти боречки меч?

    Во доцните 90-ти, за време на еден фестивал во Финска, еден постар музичар ми спомна дека некогаш свирел хармоника за време на боречки мечеви. Помислив дека тоа е шега. Никогаш претходно не бев чув за вакво нешто. Следно почнав да пребарувам стари архиви и стари весници, но немаше ништо во врска со тоа, дури и немаше никакви видео материјали.  За мене тоа беше чудна тема и посакувам да сум имал можност да видам хармоникаш кој свири за време на боречки меч. Следно, почнав да интервјуирам стари борачи, стари хармоникаши, и открив дека било корисно да се има хармоникаш за време на тие мечеви. Слушнав многу интересни приказни за тоа што се случувало на времето. Тогаш помислив дека морам да ги повторам тие работи. Најдов 10 борачи и користев стари приказни. Обично кога го работам сето тоа морам да имам чувство дека тоа што го работам е нешто ново и дека претходно не било направено. Потоа создадов некаков вид музички перформанс или театар кој се базираше на стари приказни. Беше супер. Проектот со борачите е пример за тоа што сакам да правам – чисти музички проекти каде јас само свирам музика. Тука спаѓаат и проекти со машини и балерини. Тие проекти прикажуваат една друга страна од мене. Сакам визуелни работи на начин на кој чувствувам дека не биле претходно направени. Во моментов имам проект со една балерина – никогаш претходно не сум помислил дека ќе работам со балерина. Сакам да се забавувам себеси работејќи различни работи и проектот со борачите беше вистинска можност да се запознаам со сите тие луѓе за кои вопшто не знаев дека постојат. Навистина понекогаш е лудо кога ќе се види што се може да биде кул.

    Earth Machine Мusic е проект со поинаков пристап каде се користат звуци кои сте ги снимале на фармите и разни машини, а кои ги вклучувате преку хармониката.

    За Earth Machine Мusic, снимав звуци на село и направив музика од тоа. Некои од звуците се вклучуваат преку хармониката или поинаку, кога за време на настапите со помош на други средства како што се трактори, кои ги вклучуваме пред публиката и ставаме микрофони кај моторот. Користејќи ја сета таа опрема како извор на звуци е убаво и на моменти делува многу визуелно. Публиката може да види кои се тие звуци како и музиката која е компонирана за таа музика.

    Што е тоа што се обидувате да го доловите на ЕММ?

    Јас сум роден во рурален крај и во последните 20 години живеам во град т.е. во Хелсинки. Почувствував дека луѓето навистина не се заинтересирани за тоа што се случува надвор од градските средини. Во повеќето случаи, кога ќе чуеме за вести од руралните предели тоа се или тажни или лоши вести. Поради тоа, на овој проект пристапив од поинаков агол и го направив тоа настапувајќи за луѓе кои живеат по селата. Сите концерти беа изведувани по селата. На пример, за концертите во Англија, луѓето мораа да патуваат од градовите во селата таму каде што се наоѓаа фармите. Почувствував дека морам да бидам таму и да работам со тие луѓе иако тие немаа поим што јас правев. Меѓутоа, тие беа учтиви и отворени, беа расположени да учествуваат и беа благодарни што некој се заинтересирал за нив. Кај овој проект постои одреден општествен аспект.

    murder balladsЕден од вашите скорешни проекти е и соработката со вашиот професор и ментор, Хеики Латинен, на Murder Ballads кое е колекција на народни песни чија заедничка тема се убиства?

    Хеики Латинен е мојот ментор, тој е и мој поранеше професор, и е некој кој секогаш ме охрабрувал да си го најдам својот пат. Добивме понуда од еден фестивал да направиме проект чија тема ќе бидат убиства. Во Финска секогаш постоеле песни со поинаков пристап кон убиствата. Се разбира, убиството е грозен чин, но понекогаш е присутен црн хумор во тие песни. На пример, тие двајца луѓе кои се ставени на предната страна од албумот, јас пеев песни за нив кога бев помал. На некој начин постоеше некакво восхитување за нив. Се сеќавам дека пеев еден стих каде едниот му се обраќа на другиот „Ти убиј го мажот на таа жена, за да можам јас да ја омажам неа“. Се сеќавам, имав 5 години кога ја пеев таа песна и постоеше некаков восхит. Поради тоа кога се одлучивме да го работиме овој проект ние сакавме да пристапиме на повеќе начини кон оваа тема со различни типови балади каде темата е поврзана со убиство. Фактот дека направив издание со Хеки Латинен, кој е мој херој, ми значи многу.

    Што е тоа што ве инспирира да работите толку многу и истовремено да работите на повеќе проекти во исто време?

    Јас работам со звук и во мојот простор каде што работам се обидувам да изнајдам нови звуци или преку моите хармоники или преку електрониката. Тоа е еден бескраен свет со нови бои и звуци. Тоа секогаш прави да бидам постојано буден и ми дава енергија за нови работи. Во моментов имам ново дуо, но овој пат тоа е со ќерка ми која има 17 години. Таа свири тапани. Тоа е убава соработка и исто така работам и со една балерина. Најбитно ми е што и да работам, морам јас да бидам задоволен со проектот.

     

  • Грција втора, а Турција трета со најчисти плажи на светот

    Грција е втора земја во светот по Шпанија во бројот на најчисти плажи и пристаништа со таканаречено „сино знаменце“ кое е знак дека плажите и водата во морето се одлично место за релаксација и за безбедно уживање. Турција и го зеде третото место на Франција и сега заедно со соседна Грција се високо на врвот.

    Balos-Beach-Greece
    Плажа Балос на Крит, Грција

    Најголем број чисти плажи со сино знаменце има Шпанија (552), а потоа е Грција (393) по што следи Турција (383). Франција падна на четвртото место со 365 плажи со сино знаменце. Промена на првите две места нема и годинава, но и Шпанија и Грција се потрудија да го зголемат бројот на чисти плажи и пристаништа. Само Турција направи голем пресврт симнувајќи ја Франција од пиедесталот.

    Анталија Турција
    Анталија Турција

    Турција на пример, првпат конкурирала за наградата пред околу 20 години кога на почетокот имало само околу 10 земји кои биле рангирани, а оваа земја тогаш била последна. Денес нивниот број изнесува 46 со што стана престиж борбата меѓу државите за освојување што повеќе сини знаменца, а нормално тоа носи и повеќе туристи кои сакаат да уживаат покрај чисти плажи и кристална вода.

    Крф, Грција, плажа со сино знаме
    Крф, Грција, плажа со сино знаме

    Синото знаменце денес стана препознатлив туристички симбол, а оваа награда ги поттикна властите да се грижат повеќе за хигиената и за безбедноста на туристичките локации. Инаку во Турција Анталија е провинцијата со најголема концентрација на чисти плажи со сино знаменце-179. Само за споредба во Истанбул има само три плажи со ваква престижна награда. Ова лето одберете некоја од „сините“ плажи во Грција или Турција и не заборавајте да читате Балкон3 .

    Островот Закинтос, Грција
    Островот Закинтос, Грција

    На следниот линк можете да најдете кои плажи во Грција имаат сино знаменце:
    http://www.blueflag.org/Menu/Awarded+sites/2011/Northern+Hemisphere/Greece/List/Beaches

    На следниот линк можете да најдете кои плажи во Турција имаат сино знаменце:
    http://www.blueflag.org/Menu/Awarded+sites/2012/Northern+Hemisphere/Turkey/List/Beaches

    A.M.

  • Полна месечина над Скопје

    Некому му наликува на голема светилка која виси на небото, некому на огромна топка, а некому на пита кашкавал. Како и да е, полната месечина е еден од најубавите природни феномени чие појавување не мораме да го чекаме со години. Имено, во полната месечина имаме можност да уживаме на секои 29,5 дена. За оние кои ја преспаа последната полна месечина, Балкон3 направи неколку одлични фотографии од единствениот природен сателит на Земјата, по чија површина до сега чекореле вкупно 12 луѓе, од кои последниот пред повеќе од 40 години. Уживајте!

    full moon4

    full moon5

    full moon3

    full moon2

    full moon1

    фото: Радован Вујовиќ

  • Трилече – неодоливо слатко задоволство

    Време е за Балкон3 рецепт. Викендов одлучивме да Ви помогнеме да приготвите трилече, омилениот десерт на екипата на Балкон3. Неодоливо слатко задоволство кое се топи во уста, соврешно за конзумирање во топлите денови кои ни претстојат. Наидовме на различни информации за тоа од каде потекнува трилечето, но најверојатно неговата татковина е Јужна Америка. Откривме дека зборот трилече доаѓа од Tres leches (три вида млеко)  и е латино-американско благо, веројатно првично од Аргентина или Мексико, кое најпрвин се попарувало со три вида млеко овчо, козјо и кравјо. Кај нас најверојатно доаѓа преку Албанија. Едно е сигурно, секоја слаткарница која држи до себе, во менито мора да го содржи млечниот колач со интересно име. Кој пробал знае:) кој не пробал може и сам да направи: Балкон3 рецепт за Трилече.. И ако направите трилече, не се срамете да не викнете на дегустација 🙂

    Потребни состојки:

    За кора:

    – 6 јајца

    – 300 грама шеќер

    – 2 ќесички ванилин шеќер

    – 1 пециво

    – 400 грама брашно

    За прелив:

    – 500 мл хопла

    – 2 литра млеко

    – 300 грама млеко во прав

    течен карамел

    Подготовка:

    Скршете ги шесте јајца и одвојте ги белките од жолчките. Белките се матат со шеќерот, а потоа на оваа смеса се додаваат претходно изматените жолчки, како и брашното, пецивото и ванилиниот шеќер. Целата смеса се мати или се меша со лажица. Потоа се истура во четвртаста тава и на пече 30 минути на температура од 220ºC. Додека се пече тестото подгответе го преливот со тоа што во далбок сад ќе ги матите млекото, млекото во прав и хоплата. Испечената кора се остава да се олади, а потоа на неа се додава млечниот прелив и на крај одозгора се полева со течен карамел.

    Добар апетит!

  • АЈРАН – ТУРСКИ НАЦИОНАЛЕН ПИЈАЛОК

    За него велат дека е спектакуларна промена на јогуртот. Делува освежувачки и релаксирачки. Не е газиран, а според стручњаците е многу здрав пијалок. За неговата продажба нема потреба од реклами. Тој е идеален пијалок за жешките летни денови. Ја компензира изгубената вода и сол во телото. Се работи за еден од ретките турски зборови кој што има влезено во англискиот речник. Да, веќе ви е јасно, се работи за Ајран.Тој неодамна беше прогласен за турски национален пијалок.DSC_0414Ајран (солен јогурт) е најпознат ладен пијалок, во Турција може да се пие скоро со сите јадења. Се работи за пијалок кој се добива со додавање на вода во киселото млеко. Овој пијалок е популарен и кај младите и кај постарите лице подеднакво.DSC_0323Тоа го потврдија и Абдурахман и Сулејман кои ги стретнавме во турскиот ресторант Gaziantep Sofrasi (Газиантепска Софра, Газиантеп е град која се наоѓа помеѓу Југосисточна Анадолија и Медитеранскиот регион) во старата турска чаршија во Скопје. Практикувам често да пијам ајран, многу е освежителен и здрав пијалок, и дома е еден од основните пијалоци посебно во жешките летни денови, ни изјави Абдурахман. Специјалитет на овој ресторан е Adana Kebap. Ајранот е нераздвоен дел на ова турско јадење.DSC_0416И покрај сличноста, сепак постојат некои мали регионални разлики во подготвувањето. Во месноста Сусурлук (Баликесир, Турција) со помош на еден мал електричен мотор ајранот се повлекува од казанот и со помош на тесна цевка се голема брзина повторно се враќа назад. Во овој процес од масленоста на ајранот се создава пена врз пијалокот. Ова е најпознатиот ајран и е познат како ајран од Сусурлук. Во источните делови од Турција со различни методи на мешање се добива вкусна и пенлива матеница.

    DSC_0302 DSC_0322

    А како се појавил првиот рецепт за ајранот? Случајно, едноставно, како што најверојатно се добиваат голем дел од успешните производи. За време на една експедиција на Гоктурците (турски народ во средновековна внатрешна Азија) во 552 – 745 година. За да ја намалат, ублажат киселината на јогуртот додале вода, и на тој начин го добиле сегашниот вкусен ајран.

    DSC_0426 DSC_0421

    Покрај во Турција, ајранот многу се користи и во Ерменија, Азербејџан, Иран, Либан, Бугарија, Грција и други балкански земји, Блискиот Исток и Централна Азија. При подготовката на ајранот најдобро е да се користи овчи јогурт. За да биде повкусен, наместо вода, може да се додаде и млеко. Исто така се додава и сол, што му дава посебен вкус и гаранција за долготрајна свежина во летните денови. Екипата на Балкон3 уживаше пиејќи ајран на температурите кои веќе го најавија долгото топло лето.

  • КУЛ И КУЛТУРЕН: НЕВЕРОЈАТНИОТ ОСТРОВ ТИНОС

    КУЛ И КУЛТУРЕН: НЕВЕРОЈАТНИОТ ОСТРОВ ТИНОС

    Островот Тинос, трет по големина во архипелагот Киклади, нуди по нешто за секого: млади кои уживаат во журки на плажа, романтични двојки, вљубеници во традицијата, медитерански гурмани, верници на аџилак, спортисти, љубители на природата, уметноста и семејства со деца!

    Cover

    Тинос се наоѓа во северните Киклади, близу до Сирос, Андрос и Миконос. Од двете пристаништа во Атина, Пиреа и Рафина, секојдневно заминуваат траекти и бродови кон Тинос а патувањето трае од 2 до 5 часа.

    1tinos

    Постои мрежа на локални автобуси кои ги поврзуваат поголемите населени места на Тинос, но потребна ви е мапа за полесно да ги најдете (со автомобил, мотор, такси или со стопирање) многубројните културни знаменитости и плажи.

    http://www.e-tinos.gr/downloads/map-of-tinos-A4.pdf

    Хора: Главен град и пристаниште

    tinos2

    Тинос има околу 8500 жители, а половина од нив живеат во Хора (што значи главен град). Таму се наоѓаат и главната пошта, крајбрежната стража, банките, агенциите за изнајмување на автомобили и скутери, такси компаниите и супермаркетите. Покрај пристаништето и низ тесните улички на градот се наоѓаат многубројни пекарници кои нудат вкусни бели пецива, а Кикладите се познати по своите колачиња со бадеми и арома на портокал (amygdalota).

    3tinos

    Хора е модерен град. Во минатото градовите на Егејот се граделе во внатрешноста на островите поради стравот од пирати. Денес Хора е познат во Грција како град кој го посетуваат православни верници во текот на целата година на поклоничко патување до големото светилиште на Пресвета Богородица. Црквата Евангелистриа (Благовештение), од раниот 19ти век, е изградена за да во неа биде поставена чудотворната икона на Пресвета Богородица пронајдена на островот. Огромен број верници доаѓаат на празникот Успение на 15ти август кој е исто така државен празник во Грција.4tinos
    Долго време во антиката Тинос бил единственото место каде се негувал култот кон Посејдон, богот на морето и заштитник на здравјето во овој регион. Аџиите застанувале на Тинос за да се помолат за здравје пред да продолжат кон светиот остров Делос. Остатоците од храмот на Посејдон се наоѓаат близу Хора а предметите најдени на тој и други локалити на островот може да се видат во Археолошкиот Музеј во Хора.

    5tinos

    Тинос е место каде се родени голем број сликари и скулптори од 19тиот и 20тиот век кои сè уште имаат влијание на развојот на уметноста во Грција. Најдобро место на кое можете да уживате во делата на овие мајстори и на други грчки уметници се Уметничкиот Музеј на Тинос и Уметничката Галерија во дворот на црквата Евангелистриа. Исто така, ценетата Фондација за култура на Тинос се наоѓа покрај самиот морски брег. Погледнете ги N. Lytras, N. Gizis, Y. Gaitis, K. Parthenis, M. Renieris, I. Altamouras, Y. Roilos, Y. Halepas, D. Filippotis, Y. Vitalis, L. Sohou, I. Voulgaris чии дела ја красат Националната Галерија на Атина, зградите на главниот град, гробишта и паркови.

     

    Nikolaos Gyzis (1842 – 1901)

     

    Ветерница со поглед

    Ветерниците беа неразделен дел од животот на островот до пред четириесетина години. Денес можат да се забележат нивните остатоци а само две ветерници сè уште функционираат.

    6tinos

    На главната улица која води нагоре по ридот надвор од Хора се наоѓа најдобриот бар на Кикладите. “Кактус” бар е сместен во реновирана традиционална ветерница на место кое нуди поглед кон целиот остров. Сопствениците на барот, и неговите кактуси, и дале на сушната медитеранска природа малку мексикански изглед. Уживајте во текила коктели и тематски забави во барот со неверојатен поглед кон островите Сирос, Делос и Миконос на морскиот хоризонт.

    Географски карактеристики

    Тинос има 114 км крајбрежје над кое се издигаат ридови со преку 40 села кои се белеат на падините. Патиштата редовно се одржуваат и сите села се пристапни, дури и оние кои се наоѓаат на карпите издигнати над море и кои нудат спектакуларен поглед.
    7tinos

    Селото Истерниа со препознатливиот поглед кон островот Сирос.
    Секоја падина е обележана со огради од варовник (xerolithies) кои помагаат во обработката на земјиштето и обезбедуваат еколошки баланс. Оградите се од витално значење за почвата и се резултат на вековна заедничка работа на селаните, а денес се под заштита на грчките и законите на ЕУ.
    8tinos

    Тинос е препознатлив по своите голубарници кои се наоѓаат во централниот и источниот дел на островот близу села, фарми и извори на вода. Венецијанците го освоиле Тинос во 1207 г. Вовеле систем на одгледување голуви со што се обезбедувало доволно протеинска храна за растечкото население и доволно ѓубриво за полињата. Денес постојат преку 600 голубарници а неколку од нив се во употреба. Тие датираат од 18тиот и 19тиот век и се заштитени како културно наследство.

    9tinos

    Цитадела (Exomvourgo) е највисоката карпа на островот (640м) а нејзината стратешка положба и погледот кон архипелагот Киклади е причина зошто Тинос бил избран за административен центар на Кикладите во текот на петстогодишното владеење на Венеција. Населбите овде датираат од времето на Хомер. Остатоци од замокот можат да се забележат и денес иако тој е уништен за време на отоманската опсада после која следело релативно кратко (70годишно) отоманско владеење. За тоа време Тинос бил нарекуван Истендил.

    10tinos

    Густа мрежа на камени патеки е остаток од не така далечното време кога превозот на луѓе и добра се одвивал пеш или со магариња. Патеките денес повторно ги откриваат посветени планинари а се одржуваат со меѓународна волонтерска работа. Планинарењето е добар начин да се стигне до старите цркви и ветерници, и да се истражи локалната флора и фауна.

    11tinos

     

    Пиргос: Уметноста на скулпторите со мермер
    Најпознат центар на уметноста на изработка скулптури од мермер во Грција е селото Пиргос кое е само по себе отворено уметничко дело. Од автобуската постојка на влезот (не е дозволено да влезете со автомобил) до фонтаните во уличките кои водат до главниот плоштад во сенка на еден огромен јавор, скулптури од мермер го украсуваат секое делче од селото.

    12tinos 13tinos
    Близу влезот на селото, Музејот на Уметниците од Панормос поседува колекција дела од многу славни уметници кои потекнуваат од островот. Тинос е голем производител на бел и зелен мермер па така уште од антиката бил колевка на уметници и занаетчии чиишто дела можеле да се најдат дури во Александрија, Египет или Истанбул, Турција. Тие значително придонеле за оживувањето на античката уметност во современа Грција. Локалниот мермер се користел за изградба на зградите на Универзитетот и Археолошкиот Музеј во Атина во 19тиот век, како и изградбата на Лувр и Бакингемската Палата.

    Не зачудува фактот што најпознатиот скулптор во современа Грција потекнува островот: куќата на Јанулис Халепас (Yiannoulis Halepas 1851 – 1938) со поставка на неколку негови дела е отворена за посетители.
    14tinos
    Традицијата денес се одржува во Училиштето за Уметност во Пиргос кое е уникатна образовна институција во Европа каде се изучува уметноста на обликување мермер. Импресивна изложба на скулптури од мермер е изложена во Пиргос Музејот на уметност од мермер кој се наоѓа веднаш до училиштето.
    15tinos 16tinos
    Куќите на Тинос се украсени со мермерни светларници над вратите кои се во облик на фолклорни мотиви на птици, папагали, делфини, киприси итн. Низ овие отвори куќите добиваат ефикасна вентилација, но и заштита од силното сонце и силни ветришта.

    Волакс: геолошки феномен од огромна корист
    17tinos
    Чудни гранитни камења се расфрлени низ оваа особено сушна област на Тинос и пределот изгледа како површината на месечината. За впечатокот да биде потполн и страшен локалните жители препорачуваат да го посетите ова место на полна месечина.

    Шармантното село Волакс е една од најстарите средновековни населби на Тинос. Куќите се изградени врз огромни камења кои се некаде видливи како органски елементи од архитектурата.
    18tinos

    Населението расте во пролет кога областа ја преплавуваат учесници на шампионатот во пеинтбол, алпинисти кои се качуваат по карпи и планинари кои ги истражуваат патеките стари неколку векови кои водат до и од селото.
    19tinos
    20tinos

    Таверните во Волакс се традиционални и едноставни. Може да пробате деликатеси од месо како што се: loutza (зачинета, сушена шунка), froutalia (омлет со компири и Тинос колбаси) и Volakiotiko katsikaki (локално јарешко месо) кое е многу ценето јадење за свечени прилики. Тинос не е остров на рибари и морнари, туку повеќе на фармери и сточари кои обезбедуваат производи од врвен квалитет на грчкиот пазар.

    шунка loutza, спој на Егејот и Венеција

     

     

     

     

     

     

     

    Неверојатни плажи
    21tinos
    Тинос е дом на многу убави и разновидни плажи кои ги има за сечиј вкус. Некои се подалечни а повеќето се песочни или со ситни камчиња.
    22tinos

    Плажата Ливада е една од најубавите
    Туристичките капацитети околу лесно пристапните плажи лоцирани близу поголемите населби воглавно привлекуваат семеен туризам. Песочните плажи Агиос Фокас, Киониа,Агиос Јоанис и Панормос (близу Пиргос) се популарни и кај семејствата и кај младите.
    23tinos

    Агиос Јоанис

    За интерактивна мапа на најпознатите плажи на островот видете на http://www.tinos.biz/map_beach.htm

    Спремни за сурфање!
    24tinos
    Што друго може да се прави на северниот брег кога дуваат сезонските северни ветришта (Meltemia) и прават бранови кои ги плашат пливачите? Сурфање! Часови по сурфање може да добиете на поголемата од двете плажи Колимбитра. Овде журките на плажа може да бидат организирани но и спонтани – како и да е, секое лето ги има.
    25tinos
    Неодамна, блиското село Склавохорио кое не се наоѓа на брегот, реши да возврати со свои журки.
    26tinos

     

    “Сега сме во 2012 н.е. Сите села во Като Мери се подготвуваат да ги исклучат светлата и да спијат: СИТЕ? НЕ…” Склавохорио дава отпор!

     

     

    Селото на “Љубовта”
    Ова навистина е името на селото (Aghapi што значи љубов) но во денешно време младите го гледаат како добар знак и место да се венчаат, или само да го посетат богот Ерос (Купидон), или Св. Агапитос (Саканиот), мала црква која се наоѓа во лавиринт на блескаво бели улички и совршено се вклопува во романтичната атмосфера на селото

     

     

     

    Коми: Страшни самовили и вкусни артичоки
    27tinos
    Сушната природа ја заменува зелена долина во областа Като Мери а главното село Коми е центар на земјоделското производство. Но внимавајте ако ја поминувате долината сами, особено на полна месечина, бидејќи локалните самовили (Yeloudes) можат да ви го земат јазикот! Немојте да мислите дека старите верувања исчезнале во современиот материјалистички свет, има и страница на Facebook посветена на самовилите каде луѓето ги раскажуваат своите приказни, некои со страв, некои со љубов…
    Официјалната страница на Yeloudes:
    https://www.facebook.com/groups/26042916952/?fref=ts
    28tinosНа централниот плоштад во Коми локалните власти организираат мајски фестивал на жетвата каде се промовирата артичоката од Тинос, која е најскапоцениот зеленчук на островот. Годишно се продаваат околу 10.000 артичоки кои се користат за подготовка на домашни традиционални и современи јадења, вклучувајќи ја и артичоката скиселена во лимон која ја подготвуваат локалната организација на жени.
    29tinos
    Римокатоличко наследство во Егејот
    Една третина од населението се римокатолици. Седиште на Тинос-Наксос бискупијата е селото Ксинара и катедралата во “кикладски барок” стил Cathedral of Our Mary of the Rosary (1860) која е секогаш отворена за посетители.

    30tinos

    Најголемото организирано поклоничко патување на сите римокатолици од Грција се случува во језуитскиот Манастир на Светото Срце (1724) кој се наоѓа на подножјето на карпата Exomvourgo. Посетителите се добредојдени во текот на летните месеци и секоја втора недела во јули кога се одржува главната прослава.
    31tinos
    Во селото Лутра манастирскиот ред на Св. Урсула основаа секуларно училиште кое се здоби со таква добра репутација што сега привлекува деца од атинската и медитеранската елита. Миграцијата од островот после втората светска војна па наваму беше толку драматична што училиштето се префрли во Атина. Исклучително убавите згради, заедно со језуитската црква Св. Јосиф имаат панорамски поглед над зелената Като Мери долина и морето зад нејзе. Во текот на летото тука се одржуваат културни настани и носталгични изложби на уметности и занаети кои се практикувале во минатото.
    32tinos

    Час по уметност на тема “Микеланџело на Тинос” во катедралата Св. Јосиф

    Отоманската врска
    Иако отоманските траги се навистина едвај постоечки на Кикладите, Тинос е местото од каде потекнува најнеобичната жена во времето на Отоманската Империја. Косем Султан (1589-1651), вистинско име Анастасија, ќерка на свештеник но продадена како роб, станува моќна сопруга на Султанот Ахмед I, мајка на двајца султани (Мурат IV и Ибрахим I) и баба на уште еден! (Мехмет IV) Типичен пример на 130годишната ера на таканаречениот Женски Султанат, таа одиграла централна улога во владеењето со царството и била единствена жена која која родила два владетели.
    33tinos

     

    Локални прослави
    Тинос има многу села и две деноминации па затоа и многу прослави. Придружете им се на жителите на Тинос во прославата на локален светец заштитник (Panigyri) каде храната и пијалокот ги обезбедува заедницата. Секоја прослава има свој сезонски специјалитет а постои и посебен фестивал на медот од листови од мајчина душичка кој го организираат пчеларите на 15ти септември во селото Кампос.
    Селската слава претставува можност да се слушне оркестар во живо кој свири виолински мелодии типични за егејот и да се танцува до зори. Танците од Кикладите се лесни за учење а и никој нема да се пожали ако не играте совршено па…повелете!

     

     

     

     

    Сиртос танц во селото Калони

    Проверете на постерите во Хора дали има некоу настани (не очекувајте точност од шампионатот во табла – тие почнуваат кога почнуваат!). Редовни настани и список на селата и датумите каде се одржуваат летни фестивали:
    Јуни: Aghia Triadha, Kardiani, Falatados, Hatzirados (4th), Arnados (5th), Smardakito (13th), Triantaros (29th)
    Јули: Arnados, Marlas, Porto (1st), Vaketa, Hora, Tsiknias (20th), Tzados (25th), Ysternia (26th)
    Август: Priastro, Karya (6th), Panayia, Brysi (15th), Aghapi (18th), Pyrgos (23rd), Komi (29th)
    Септември: Aghios Sostis (6th), Vourniotissa (8th), Ktikados (14th), Hora (15th)

    Најдобар начин да се поздравите
    34tinos
    Назад во Хора и време е да се вратиме дома. Најдобар начин да се запамети Тинос е да поминете во продавницата на локалната заедница, лоцирана во дворот на црквата Евангелистриа. Освен вкусните артичоки и мед, островот има најдобри сирења, органски вина а доматите сушени на сонце едноставно не смеете да ги пропуштите!
    35tinos

    Поздрав од Тинос! Се гледаме Наскоро!

    Софија Николау

  • Традиционални шведски ќофтиња

    Викендов екипата на Балкон 3 одлучи да ви претстави еден традиционален рецепт од Шведска, земјата која годинава е домаќин на Евровизија. Пребарувајќи по интерент откривме дека Швеѓаните обожуваат ќофтиња и дека постојат голем број рецепти за подготовка на ова вкусно јадење, па веднаш одлучивме токму тоа да биде нашиот предлог за викенд ручек. Шведските ќофтиња вообичаено се служат со варени компири и џем од капини. Добар апетит!

    Потребни состојки за двајца викинзи или за четворица обични луѓе 🙂

    Ќофтиња:

    – 2 лажици путер

    – 1/2 главица кромид, ситно исецкана

    – една и пол лажичка сол

    – 1/4 чаша млеко

    – 2 јајца

    – 1/3 чаша лебни трошки

    – 1 лажичка црн пипер

    – 1/4 лажичка ореви

    – 1/2 килограм мелено говедско месо

    – ½ килограм мелено свинско месо

    Сос:

    – 2 лажици путер

    – 3 лажици брашно

    – 3 шолји супа од говедско месо
    – ½ чаша павлака
    – ½ лажичка шеќер

    – сол и црн бибер по вкус

    Подготовка:

    Се топат две лажици путер во голема тава на средна топлина. Во неа пржете го кромидот со 1 ½ лажичка сол додека не почне да станува проѕирен, што вообичаено трае околу 6 минути. Откако ќе се испржи, префрлете го кромидот во длабок сад. Додадете млеко, јајца, трошки од леб, црн бибер, сушен зеленчук, и црвен пипер во смесата, мешајте додека се соединат состојките. Додадете го говедското и свинското месо во смесата со лебни трошки. Покријте го садот со фолија и оставете да отстои еден час во фрижидер. Стопете две лажици путер во голема тава на средна топлина, додавајте го брашното со постојано мешање и пржете додека да добие светло кафена боја, 4 до 5 минути. Полека додавајте ја говедската супа во путерот. Зголемете ја топлината до средно висока, со мешање, додадете ја павлаката во смесата и доведете ја до вриење. Потоа се додава шеќерот и Вустершир сосот. Оставете да врие додека да се згусне, околу 6-7 минути. Зачинете со сол и црн бибер и тргнете го сосот од рингла. Загрејте ја рерната на 220˚C (425˚ F). Ставете алуминиумска фолија на хартијата за печење и попрскајте со масло. Со влажни раце се тркалаат 2-3 лажици од мешавината во форма на топче и ќофтињата се редат на хартијата за печење.