“Пивото не е кривично дело”, е пораката која со својот графит двајца уметници ја пренесоа на јавноста во Иран. Пивото во Иран се третира како кривично дело. Icy и Sot, двајца браќа кои работеле во иранскиот велеград Табриз каде има 1.5 милиони жители буквално ги преполниле улиците и ѕидовите со нивните графити.
Оваа улична уметност на браќата често не наидува на одобрување во јавноста, како поради природата на режимот во оваа земја така и поради ограниченоста на граѓаните. Токму затоа може да се забележат и примери каде нивните дела се уништени. Погледнете ги дел од делата на овие млади уметници кои може да ги шокираат елитистите од овие краишта кои мислат дека во Иран вакво нешто е практично невозможно.
Во Европа има само три езера во чии води се спојуваат териториите на три различни држави. Едно од нив е токму во нашиот регион, Преспанско Езеро, каде што се среќаваат граничните линии на Македонија, Грција и на Албанија.
Вториот пример е на крајниот север на континентот, тромеѓето меѓу Норвешка, Шведска и Финска, и иако е локална атракција за авантуристите, сепак не е место со голем потенцијал. Затоа, пак, многу интересен е третиот случај, езерото Констанца, кое што ги спојува Германија, Австрија и Швајцарија. Буквално ги спојува. Констанца е единствениот европски кондоминиум, што значи територија што е заедничка за повеќе држави и што не е физички поделена. Да, нема гранични линии, ниту замислени, низ езерските води, тие завршуваат на бреговите, а внатре се им припаѓа на сите три истовремено. Туризмот таму цвета. Едноставно е со кајче или со брод да се оди од една држава во друга, па во трета.
За жал, ја немаме таа привилегија на Преспа. Туризмот овде е замрен и бавно се опоравува. Барем на македонската страна. Грција и Албанија се земји со излез на море, па таму отсекогаш многу помалку се вложувало во езерскиот туризам, додека во Македонија Преспа до 1990-тите беше магнет за летувалци. Затоа е се уште најпрактично ова езеро да се посети од неговиот македонски брег. Особено затоа што неговиот остров, Голем Град, и припаѓа на Македонија и тој не е само единствениот преспански, туку и македонски остров (ако се исклучат неколкуте островчиња на Вардар и на други реки). Змиски остров е второто име на Голем Град, поради големата популација водни змии што ги запоседнале неговите брегови. Но во средината има фантастични археолошки ископини и стари цркви.
Ако стигнете во селото Стење, можете лесно да најдете превоз со кајче до Голем Град. Оттаму е поскапо, чини околу 50 евра и пловењето трае подолго, најмалку час и половина. Затоа, ако успеете да се пробиете до Коњско по тесниот земјен пат, само побарајте го чичко Танас Петрески, локалниот капетан, кој со своите кајчиња за дваесетина евра често пренесува туристи од брегот до Голем Град и назад.
Еднаш пловевме со чичко Танас до островот. Тешки облаци ја имаа обиколено Преспа. Се подготвуваше големо невреме. Тој се колебаше дали да тргне, но ние, откако го имавме поминато најдолгиот пат што може да се помине од Скопје до некое друго место во Македонија, бевме упорни. Интересно е што островот е на карпа, како природно утврдување, па до неговата внатрешност се пристапува само од јужната страна. Токму тука се наоѓа тромеѓето, тука се спојуваат границите. И тука се делат државите. Човек да се запраша – како може вода да се подели со линија? Ете така, замислено. Но многу сериозно. Ветрот дуваше мошне силно кога се враќавме од Голем Град, па капетан Танас беше многу уплашен дека брановите може да го истуркаат кајчето во грчкиот или во албанскиот дел, а тој тогаш би можел да биде сериозно казнет за нелегално преминување меѓудржавна граница, дури и за шверц на луѓе! За среќа, ништо такво не се случи, па додека полека се враќавме кон брегот, ги гледавме караулите останати од социјализмот, кога целата област била силно обезбедувана, поради што Коњско ја немало шансата туристички да се развива како остатокот од Преспа, па си останало рибарско селце со децении.
Чичко Танас се надева дека тоа ќе се смени, а ние се надеваме дека ден поскоро и низ Преспа ќе се плови без граници, и многу луѓе ќе бидат привлечени од можноста со обично кајче за кратко време да поминат три држави.
Во моментов мечтаам со страсната и веќе нетрпелива желба да одам некаде. Да одам некаде каде ќе можам да уживам во мирис на море, вкус на различна храна, флерт со шармантниот ветер на некоја плажа, а сето тоа искомбинирано со добар концерт, фестивал за филм, театар, танц… Одлучив да разгледам настани кои ќе се случуваат ова лето во, за мене секогаш неодоливата, Грција. Би сакала да споделам некои со вас, можеби ќе посетиме нешто. Никогаш не се знае, а секогаш се верува 🙂
Меѓународниот филмски фестивал во Патра(InternationalFilmFestivalofPatrasCity) за независни видеа и филмски фестивал за млади артисти. Овој фестивал е отворен за сите луѓе од целиот свет кои сакаат да ја покажат својата работа, да се изразат себеси, своите мисли и чувства. Фестивалот започнува на 28 јуни и ќе трае до 30 јуни. Повеќе на официјалниот сајт на фестивалот.
Како да стигнете: Патра се наоѓа на северниот дел од Пелопонез. Од Скопје е оддалечена 674 километри, а 519 километри од граничниот премин Богородица. За да стигнете од Скопје до Патра ќе ви бидат потребни околу 7 часа. Од Истанбул до Патра има 1063 километри и со автомобил можете да патувате преку граничниот премин кај Ипсала што ќе ви одземе над 8 часа. Можете и од Истанбул до Атина да патувате со авион (летот трае 1 час и 12 минути), а потоа до Патра ќе ви бидат потребни уште 2 часа и 30минути.
Познатиот Лукабетус фестивал во Атина (Lycabettus festival in Athens) трае во текот на цело лето. Се одржува во стар, рударски каменолом на највисоката точка во градот. Одличната акустика, атмосферата и енергијата ја почувствувале големи светски имиња како Боб Дилан, Б.Б. Кинг, Пати Смит, Пако де Лусиа и многу други. До театрот, кој се наоѓа на врвот се стигнува со такси возила кои чекаат туристи на почетокот на ридот, потоа со жичара која се наоѓа на почетокот на улицата Плутарх (Ploutarchou) и која чини 3 евра во еден правец, а за тие со здраво срце и добра конциција пешачењето би траело од 30 до 45 минути. Повеќе информации за фестивалот на следниот линк.
Како да стигнете: Скопје – Атина 710 километри преку граничен премин Богородица, 7 часа со автомобил, а за патување со велосипед немаме точни податоци J Истанбул – Атина преку Александрополис со кола 1100км, 11 часа. Истанбул – Атина лет 1 час и 12 минути. Од аеродромот во Атина до улицата Плутарху има 32км.
Ривер Парти Фестивал, Несторио, Касторија (RiverPartyFesrival – NestorioKastorias). Ова е еден од најстарите музички фестивали лоциран надовр од Атина. Се одржува во Несторио, Касторија (северо-западна Грција ) на реката Бистрица (Haliacmon). Посетителите од Грција и соседните држави можат да уживаат во добрата сценографија и музика, кампување и пливање цели пет дена.
Како да стигнете: Несторио од Атина е одалечен 501 километар, 5 часа и 35 минути со автомобил. Истанбул – Несторио, 802 километри, 8 часа и 13 минути со автомобил. Скопје – Несторио преку граничен премин Меџитлија (Битола) – 285км, 3 часа и 50мин. Повеќе информации на официјалниот сајт на фестивалот.
Повторно се подготвувам за годишниот одмор во Грција. Четврта година по ред. Обично не сакам патувања на кои нема ништо ново да се види или да се научи, па секоја година одиме на различно место. По Неи Пори, Полихроно и Неа Врасна, на ред дојде и Лептокарија.
Никако не успевам да сфатам како може сместувањето за четиричлено семејство да чини од 100 до 130 евра за цела недела. Добро, двајца возрасни и две многу мали деца, но сепак, и така е премногу евтино. Дури и ако имаме во предвид дека почетокот на јуни се смета за предсезонски аранжман, а истите соби чинат двојно или тројно повеќе на преминот од јули во август.
Но да не заборавиме што велат често за Грците, дека се многу добри трговци. А бидејќи секој стереотип е по дефиниција погрешен став, но и покрај тоа неговата точност се потврдува премногу често, така и за оваа работа не треба да се сомневаме дека Грците нашле начин како да им се исплатува.
До 2010 година воопшто не патував во Грција. Не можев да ја поднесам таа европска визна бариера и не ми паѓаше напамет да поминувам низ сложена процедура и да се изложам на потенцијален понижувачки однос само заради едно патување. Да молам за да ми дозволат некаде да ги трошам моите пари? Тоа едноставно не проаѓа.
Кога некој не го посетил соседот покрај кого живее триесетина години, сешто ќе помисли за него. На пример, дека грчките одморалишта обично имаат бели куќички со бели или сини покриви, слични такви црквички и тесни улички поплочени со камен, и сето тоа фино наредено како во некој лего-ленд. И не е само до мене. Се случувало кога сум разговарал со луѓе што живеат далеку од овие простори, ако сум им споменел дека сега редовно летувам во Грција, да ме потпрашаат за прекрасните бели куќички поставени речиси една врз друга на ридот. Се разбира, зборуваме за островот Санторини.Неверојатно како ова мало место, речиси изолирано на југот на Егејско Море, станало стереотипна претстава за одмор во цела Грција. Но можеби тоа и не е толку големо изненадување, ако знаеме дека тоа е ѕвездата на сите туристички кампањи. Слично како што странците во Македонија би очекувале насекаде да гледаат средновековни цркви изградени врз карпи што висат над езера. Но, еден е Охрид и Свети Јован Канео. Како што е еден и Санторини (добро, не е еден, туку неколку мали вулкански островчиња, но сеедно). Всушност, знаеме дека и Миконос е речиси ист, а и делови од Крит и други места, но нивниот број ни од далеку не е доволен за тоа да биде типично грчко одморалиште, туку само редок пример.
Дури и во Скопје понекогаш туристичките агенции ќе стават постер од Санторини и под него натпис „Нови аранжмани за Грција“. Местото не само што ретко го има во понудите, туку е и над можностите на просечниот македонски граѓанин. Затоа е интересно кога првиот контакт со Грција ќе ви биде една негова тотална спротивност – Неи Пори.
Особено кога наместо камени сокачиња ќе видите улици широки како њујоршки авении. И повеќе! Неверојатно за едно приморско село. Си велите – значи ова се тие високи европски стандарди. До неодамна, Европската унија, а со тоа и Грција, за многу македонски граѓани важеше за место каде што се е во најдобар ред и совршено испланирано. Но Неи Пори не е одраз на грчките урбанистички стандарди, туку на тие на американската армија. Според локалните приказни, тоа било воена база до пред четири-пет децении, но потоа Американците го напуштиле и ја оставиле целата улична мрежа на располагање. Мештаните дошле, направиле куќи и носеле туристи. Затоа во европска Грција и не се наоѓа друго место толку добро плански изградено како Неи Пори. Дури ни Солун.
Полихроно повеќе личи на „вистинската Грција“, мало и ридесто со тесни и криви улици. Но не видовме ниедно магаре – симболот на егзотичната рурална култура во оваа земја, со чии слики и фигури се преполни продавниците за сувенири. Зошто тогаш земјоделецот што доаѓаше покрај плажата продаваше овошје и зеленчук од приколката на неговиот огромен и скап пик-ап со погон на сите четири тркала? Каде се магарињата? Очигледно не се насекаде.
Тоа беа грчките слики што се чинело дека се типични, но излегло дека не се. Но што е со оваа – со крајбрежните вили во Грција обично управуваат газдарици, средовечни жени со малку вишок килограми, кои носат многу шминка, тешко се разбираат со своите гости иако мошне гласно им зборуваат на грчки, и често се викаат Марија. Целосниот опис е премногу карикатурален, но по малку од ова или од она сме сретнале каде и да сме тропнеле на врата. Тоа се смета за наследство од традиционалната улога на жената како столб на домот, која се грижи за него, па со тоа и за гостите во неговите 10, 20 или 30 соби.
А какви гости сме ние, што доаѓаме од Македонија? Дали навистина сме најлошиот тип туристи, кои ги користат само морето и плажите, а се друго си носат со себе? Навистина, не може секое семејство да си дозволи по три оброка дневно во таверните. Но има и евтини решенија. А и тоа што го носиме од овде не ни го дале без пари. Зошто тогаш сме спакувале ручек за сите седум дена? Одговорот зошто точноста на овој стереотип се потврдува толку често е едноставен. Мали деца. Семејствата со мали деца се меѓу најчестите наши посетители на Грција, поради близината. Децата не сакаат да седат во ресторан, немаат трпение да чекаат ред за гиро, ниту да пазарат во супермаркет. Што подобри подготовки се направат однапред, толку полесно ќе се помине. Но децата растат, ќе речат домаќините, а вие не се менувате. Па, едноставно се ни станало навика.
Но и не сме толку многу скржави, што се докажува со следната наша карактеристика. Како што пред поаѓањето се си носиме од овде кон Грција, така пред враќањето купуваме сешто од таму за да си донесеме дома. Ако прашате нашинец која му е првата асоцијација кога ќе се спомене Грција, ретко тоа ќе биде Акропол. Поверојатно ќе биде „Лидл“, “Космос“, „Џамбо“ и „Икеа“.
Се на се, Грција секогаш успева да изненади. Каква и да ви е сликата за неа, таа може да ви ја смени. И тоа ќе ви се допадне!
Детскиот сон е кутија златна, ѕвездено кајче што броди.
Во него може се да се случи, повторно се да се роди…
Децата го имаат светот на дланка и патуваат секаде и во секое време. Верувале или не доживуваат возбудливи мигови дури и кога се дома со своите родители. Доволно е да ги затворат очите и да доживеат неверојатни авантури кај пирамидите во Египет, на Ајфеловата кула во Франција или пак качувајќи се по големиот ѕид во Кина. Нивната фантазија ги носи на омилените места кои ги виделе на телевизија, на места за кои им раскажувале најблиските или пак за кои прочитале во некоја книга. Токму затоа и како деца ја слушавме прекрасната песна дека детскиот сон е како ѕвездено кајче што броди, а во него може се да се случи повторно се да се роди… Но она што е сон за многу деца е реалност за Марко Чаласан (14) од Скопје. Марко е најмладиот системски администратор во светот и веројатно најмладиот сертифициран системски инженер на Мајкрософт. Организацијата “Best Schools ” го рангираше Марко меѓу најпаметните 50 тинејџери во светот. Тој се наоѓа на шесто место.
Ова дете од Македонија го нарекуваат гениј, Моцарт на компјутери или пак следниот Бил Гејтс. Тој не престанува да реди успеси и да добива дипломи и сертификати кои не можат да ги добијат ниту многу повозрасни од него. Автор е на една книга, а следната веќе е во по подготовка. Но Марко и покрај овие успеси се уште е дете кое сонува иако дел од соништата веќе му се исполнети. Досега има пропатувано низ многу држави и видел прекрасни места, но младиот Марко за Балкон3, пред летните одмори, ни ги откри своите омилени дестинации. На дел од овие места веќе бил и топло ни ги препорача , а останатите се уште не ги заокружил на неговата мапа, но верува дека наскоро ќе ги посети.
Ова се омилените пет дестинации на компјутерскиот Моцарт и неговите кратки коментари.
-Едно од моите омилени места кои сум ги посетил е токму Љубљана. Главната причина зашто ја сакам е бидејќи е чист град. Воздухот е исто така многу е чист-објаснува Марко.
Марко во Словенија
Вели дека Словенија сака да ја посетува, веројатно исто толку како и Швајцарија.
-Друго место што многу ми се допаѓа е Цирих бидејќи има многу бујни пејзажи и планините и езерата се многу убави. Прецизноста која ја има во ова место ја нема никаде. Ниеден воз не доцни ни секунда, а улиците се чисти и луѓето имаат висок степен на култура-искрен е младиот компјутерски експерт.
Марко во Цирих
Бидејќи на прагот е летото Марко одлучи да ни препорача и една летна дестинација, а тоа е прекрасниот Санторини.
-Како дестинација за одмор, јас би го препорачал островот Санторини во Грција. Островот мене ми се допаѓа бидејќи морето е многу убаво, а и самиот остров има богата историја, со сите вулкански ерупции што се случиле таму-ни одржува кратка лекција по историја Марко.
Санторини
Но, сепак има и засега неостварени соништа. Ако многумина сонуваат за Хаваи или Индија тој се одлучи за една поблиска дестинација-Австрија. Ни открива дека во септември ќе ја заокружи и Виена на листата на места кои ги посетил.
-Многу би сакал да ја посетам Виена бидејќ и не е многу голем град, но сепак има многу историски места, музеи и галерии кои се преубави. Во Виена би било лесно да се добие инспирација за било каков проект, а и нејзината економија е многу стабилна-вели Чаласан.
На читателите на Балкон3 им ја открива и својата желба да го посети најголемиот град во Турција.
Истанбул
-Би сакал да го посетам Истанбул. Истанбул е град кој што држи многу важна позиција во регионот заради неговата географија, има многу уникатни места кои што треба да се посетат и има многу уникатна архитектура. Овие беа местата кои што највеќе ми се допаѓале и тие кои што највеќе би сакал да ги посетам-ја завршува Марко својата листа со омилени дестинации.
На Марко му посакуваме да покори уште многу компјутерски височини, а Вам ви посакуваме да уживате во дестинациите кои тој ги препорача да ги посетите.
Грција е втора земја во светот по Шпанија во бројот на најчисти плажи и пристаништа со таканаречено „сино знаменце“ кое е знак дека плажите и водата во морето се одлично место за релаксација и за безбедно уживање. Турција и го зеде третото место на Франција и сега заедно со соседна Грција се високо на врвот.
Плажа Балос на Крит, Грција
Најголем број чисти плажи со сино знаменце има Шпанија (552), а потоа е Грција (393) по што следи Турција (383). Франција падна на четвртото место со 365 плажи со сино знаменце. Промена на првите две места нема и годинава, но и Шпанија и Грција се потрудија да го зголемат бројот на чисти плажи и пристаништа. Само Турција направи голем пресврт симнувајќи ја Франција од пиедесталот.
Анталија Турција
Турција на пример, првпат конкурирала за наградата пред околу 20 години кога на почетокот имало само околу 10 земји кои биле рангирани, а оваа земја тогаш била последна. Денес нивниот број изнесува 46 со што стана престиж борбата меѓу државите за освојување што повеќе сини знаменца, а нормално тоа носи и повеќе туристи кои сакаат да уживаат покрај чисти плажи и кристална вода.
Крф, Грција, плажа со сино знаме
Синото знаменце денес стана препознатлив туристички симбол, а оваа награда ги поттикна властите да се грижат повеќе за хигиената и за безбедноста на туристичките локации. Инаку во Турција Анталија е провинцијата со најголема концентрација на чисти плажи со сино знаменце-179. Само за споредба во Истанбул има само три плажи со ваква престижна награда. Ова лето одберете некоја од „сините“ плажи во Грција или Турција и не заборавајте да читате Балкон3 .
Островот Тинос, трет по големина во архипелагот Киклади, нуди по нешто за секого: млади кои уживаат во журки на плажа, романтични двојки, вљубеници во традицијата, медитерански гурмани, верници на аџилак, спортисти, љубители на природата, уметноста и семејства со деца!
Тинос се наоѓа во северните Киклади, близу до Сирос, Андрос и Миконос. Од двете пристаништа во Атина, Пиреа и Рафина, секојдневно заминуваат траекти и бродови кон Тинос а патувањето трае од 2 до 5 часа.
Постои мрежа на локални автобуси кои ги поврзуваат поголемите населени места на Тинос, но потребна ви е мапа за полесно да ги најдете (со автомобил, мотор, такси или со стопирање) многубројните културни знаменитости и плажи.
Тинос има околу 8500 жители, а половина од нив живеат во Хора (што значи главен град). Таму се наоѓаат и главната пошта, крајбрежната стража, банките, агенциите за изнајмување на автомобили и скутери, такси компаниите и супермаркетите. Покрај пристаништето и низ тесните улички на градот се наоѓаат многубројни пекарници кои нудат вкусни бели пецива, а Кикладите се познати по своите колачиња со бадеми и арома на портокал (amygdalota).
Хора е модерен град. Во минатото градовите на Егејот се граделе во внатрешноста на островите поради стравот од пирати. Денес Хора е познат во Грција како град кој го посетуваат православни верници во текот на целата година на поклоничко патување до големото светилиште на Пресвета Богородица. Црквата Евангелистриа (Благовештение), од раниот 19ти век, е изградена за да во неа биде поставена чудотворната икона на Пресвета Богородица пронајдена на островот. Огромен број верници доаѓаат на празникот Успение на 15ти август кој е исто така државен празник во Грција.
Долго време во антиката Тинос бил единственото место каде се негувал култот кон Посејдон, богот на морето и заштитник на здравјето во овој регион. Аџиите застанувале на Тинос за да се помолат за здравје пред да продолжат кон светиот остров Делос. Остатоците од храмот на Посејдон се наоѓаат близу Хора а предметите најдени на тој и други локалити на островот може да се видат во Археолошкиот Музеј во Хора.
Тинос е место каде се родени голем број сликари и скулптори од 19тиот и 20тиот век кои сè уште имаат влијание на развојот на уметноста во Грција. Најдобро место на кое можете да уживате во делата на овие мајстори и на други грчки уметници се Уметничкиот Музеј на Тинос и Уметничката Галерија во дворот на црквата Евангелистриа. Исто така, ценетата Фондација за култура на Тинос се наоѓа покрај самиот морски брег. Погледнете ги N. Lytras, N. Gizis, Y. Gaitis, K. Parthenis, M. Renieris, I. Altamouras, Y. Roilos, Y. Halepas, D. Filippotis, Y. Vitalis, L. Sohou, I. Voulgaris чии дела ја красат Националната Галерија на Атина, зградите на главниот град, гробишта и паркови.
Nikolaos Gyzis (1842 – 1901)
Ветерница со поглед
Ветерниците беа неразделен дел од животот на островот до пред четириесетина години. Денес можат да се забележат нивните остатоци а само две ветерници сè уште функционираат.
На главната улица која води нагоре по ридот надвор од Хора се наоѓа најдобриот бар на Кикладите. “Кактус” бар е сместен во реновирана традиционална ветерница на место кое нуди поглед кон целиот остров. Сопствениците на барот, и неговите кактуси, и дале на сушната медитеранска природа малку мексикански изглед. Уживајте во текила коктели и тематски забави во барот со неверојатен поглед кон островите Сирос, Делос и Миконос на морскиот хоризонт.
Географски карактеристики
Тинос има 114 км крајбрежје над кое се издигаат ридови со преку 40 села кои се белеат на падините. Патиштата редовно се одржуваат и сите села се пристапни, дури и оние кои се наоѓаат на карпите издигнати над море и кои нудат спектакуларен поглед.
Селото Истерниа со препознатливиот поглед кон островот Сирос.
Секоја падина е обележана со огради од варовник (xerolithies) кои помагаат во обработката на земјиштето и обезбедуваат еколошки баланс. Оградите се од витално значење за почвата и се резултат на вековна заедничка работа на селаните, а денес се под заштита на грчките и законите на ЕУ.
Тинос е препознатлив по своите голубарници кои се наоѓаат во централниот и источниот дел на островот близу села, фарми и извори на вода. Венецијанците го освоиле Тинос во 1207 г. Вовеле систем на одгледување голуви со што се обезбедувало доволно протеинска храна за растечкото население и доволно ѓубриво за полињата. Денес постојат преку 600 голубарници а неколку од нив се во употреба. Тие датираат од 18тиот и 19тиот век и се заштитени како културно наследство.
Цитадела (Exomvourgo) е највисоката карпа на островот (640м) а нејзината стратешка положба и погледот кон архипелагот Киклади е причина зошто Тинос бил избран за административен центар на Кикладите во текот на петстогодишното владеење на Венеција. Населбите овде датираат од времето на Хомер. Остатоци од замокот можат да се забележат и денес иако тој е уништен за време на отоманската опсада после која следело релативно кратко (70годишно) отоманско владеење. За тоа време Тинос бил нарекуван Истендил.
Густа мрежа на камени патеки е остаток од не така далечното време кога превозот на луѓе и добра се одвивал пеш или со магариња. Патеките денес повторно ги откриваат посветени планинари а се одржуваат со меѓународна волонтерска работа. Планинарењето е добар начин да се стигне до старите цркви и ветерници, и да се истражи локалната флора и фауна.
Пиргос: Уметноста на скулпторите со мермер
Најпознат центар на уметноста на изработка скулптури од мермер во Грција е селото Пиргос кое е само по себе отворено уметничко дело. Од автобуската постојка на влезот (не е дозволено да влезете со автомобил) до фонтаните во уличките кои водат до главниот плоштад во сенка на еден огромен јавор, скулптури од мермер го украсуваат секое делче од селото.
Близу влезот на селото, Музејот на Уметниците од Панормос поседува колекција дела од многу славни уметници кои потекнуваат од островот. Тинос е голем производител на бел и зелен мермер па така уште од антиката бил колевка на уметници и занаетчии чиишто дела можеле да се најдат дури во Александрија, Египет или Истанбул, Турција. Тие значително придонеле за оживувањето на античката уметност во современа Грција. Локалниот мермер се користел за изградба на зградите на Универзитетот и Археолошкиот Музеј во Атина во 19тиот век, како и изградбата на Лувр и Бакингемската Палата.
Не зачудува фактот што најпознатиот скулптор во современа Грција потекнува островот: куќата на Јанулис Халепас (Yiannoulis Halepas 1851 – 1938) со поставка на неколку негови дела е отворена за посетители.
Традицијата денес се одржува во Училиштето за Уметност во Пиргос кое е уникатна образовна институција во Европа каде се изучува уметноста на обликување мермер. Импресивна изложба на скулптури од мермер е изложена во Пиргос Музејот на уметност од мермер кој се наоѓа веднаш до училиштето.
Куќите на Тинос се украсени со мермерни светларници над вратите кои се во облик на фолклорни мотиви на птици, папагали, делфини, киприси итн. Низ овие отвори куќите добиваат ефикасна вентилација, но и заштита од силното сонце и силни ветришта.
Волакс: геолошки феномен од огромна корист
Чудни гранитни камења се расфрлени низ оваа особено сушна област на Тинос и пределот изгледа како површината на месечината. За впечатокот да биде потполн и страшен локалните жители препорачуваат да го посетите ова место на полна месечина.
Шармантното село Волакс е една од најстарите средновековни населби на Тинос. Куќите се изградени врз огромни камења кои се некаде видливи како органски елементи од архитектурата.
Населението расте во пролет кога областа ја преплавуваат учесници на шампионатот во пеинтбол, алпинисти кои се качуваат по карпи и планинари кои ги истражуваат патеките стари неколку векови кои водат до и од селото.
Таверните во Волакс се традиционални и едноставни. Може да пробате деликатеси од месо како што се: loutza (зачинета, сушена шунка), froutalia (омлет со компири и Тинос колбаси) и Volakiotiko katsikaki (локално јарешко месо) кое е многу ценето јадење за свечени прилики. Тинос не е остров на рибари и морнари, туку повеќе на фармери и сточари кои обезбедуваат производи од врвен квалитет на грчкиот пазар.
шунка loutza, спој на Егејот и Венеција
Неверојатни плажи
Тинос е дом на многу убави и разновидни плажи кои ги има за сечиј вкус. Некои се подалечни а повеќето се песочни или со ситни камчиња.
Плажата Ливада е една од најубавите
Туристичките капацитети околу лесно пристапните плажи лоцирани близу поголемите населби воглавно привлекуваат семеен туризам. Песочните плажи Агиос Фокас, Киониа,Агиос Јоанис и Панормос (близу Пиргос) се популарни и кај семејствата и кај младите.
Агиос Јоанис
За интерактивна мапа на најпознатите плажи на островот видете на http://www.tinos.biz/map_beach.htm
Спремни за сурфање!
Што друго може да се прави на северниот брег кога дуваат сезонските северни ветришта (Meltemia) и прават бранови кои ги плашат пливачите? Сурфање! Часови по сурфање може да добиете на поголемата од двете плажи Колимбитра. Овде журките на плажа може да бидат организирани но и спонтани – како и да е, секое лето ги има.
Неодамна, блиското село Склавохорио кое не се наоѓа на брегот, реши да возврати со свои журки.
“Сега сме во 2012 н.е. Сите села во Като Мери се подготвуваат да ги исклучат светлата и да спијат: СИТЕ? НЕ…” Склавохорио дава отпор!
Селото на “Љубовта”
Ова навистина е името на селото (Aghapi што значи љубов) но во денешно време младите го гледаат како добар знак и место да се венчаат, или само да го посетат богот Ерос (Купидон), или Св. Агапитос (Саканиот), мала црква која се наоѓа во лавиринт на блескаво бели улички и совршено се вклопува во романтичната атмосфера на селото
Коми: Страшни самовили и вкусни артичоки
Сушната природа ја заменува зелена долина во областа Като Мери а главното село Коми е центар на земјоделското производство. Но внимавајте ако ја поминувате долината сами, особено на полна месечина, бидејќи локалните самовили (Yeloudes) можат да ви го земат јазикот! Немојте да мислите дека старите верувања исчезнале во современиот материјалистички свет, има и страница на Facebook посветена на самовилите каде луѓето ги раскажуваат своите приказни, некои со страв, некои со љубов… Официјалната страница на Yeloudes:
https://www.facebook.com/groups/26042916952/?fref=ts На централниот плоштад во Коми локалните власти организираат мајски фестивал на жетвата каде се промовирата артичоката од Тинос, која е најскапоцениот зеленчук на островот. Годишно се продаваат околу 10.000 артичоки кои се користат за подготовка на домашни традиционални и современи јадења, вклучувајќи ја и артичоката скиселена во лимон која ја подготвуваат локалната организација на жени. Римокатоличко наследство во Егејот
Една третина од населението се римокатолици. Седиште на Тинос-Наксос бискупијата е селото Ксинара и катедралата во “кикладски барок” стил Cathedral of Our Mary of the Rosary (1860) која е секогаш отворена за посетители.
Најголемото организирано поклоничко патување на сите римокатолици од Грција се случува во језуитскиот Манастир на Светото Срце (1724) кој се наоѓа на подножјето на карпата Exomvourgo. Посетителите се добредојдени во текот на летните месеци и секоја втора недела во јули кога се одржува главната прослава.
Во селото Лутра манастирскиот ред на Св. Урсула основаа секуларно училиште кое се здоби со таква добра репутација што сега привлекува деца од атинската и медитеранската елита. Миграцијата од островот после втората светска војна па наваму беше толку драматична што училиштето се префрли во Атина. Исклучително убавите згради, заедно со језуитската црква Св. Јосиф имаат панорамски поглед над зелената Като Мери долина и морето зад нејзе. Во текот на летото тука се одржуваат културни настани и носталгични изложби на уметности и занаети кои се практикувале во минатото.
Час по уметност на тема “Микеланџело на Тинос” во катедралата Св. Јосиф
Отоманската врска
Иако отоманските траги се навистина едвај постоечки на Кикладите, Тинос е местото од каде потекнува најнеобичната жена во времето на Отоманската Империја. Косем Султан (1589-1651), вистинско име Анастасија, ќерка на свештеник но продадена како роб, станува моќна сопруга на Султанот Ахмед I, мајка на двајца султани (Мурат IV и Ибрахим I) и баба на уште еден! (Мехмет IV) Типичен пример на 130годишната ера на таканаречениот Женски Султанат, таа одиграла централна улога во владеењето со царството и била единствена жена која која родила два владетели.
Локални прослави
Тинос има многу села и две деноминации па затоа и многу прослави. Придружете им се на жителите на Тинос во прославата на локален светец заштитник (Panigyri) каде храната и пијалокот ги обезбедува заедницата. Секоја прослава има свој сезонски специјалитет а постои и посебен фестивал на медот од листови од мајчина душичка кој го организираат пчеларите на 15ти септември во селото Кампос.
Селската слава претставува можност да се слушне оркестар во живо кој свири виолински мелодии типични за егејот и да се танцува до зори. Танците од Кикладите се лесни за учење а и никој нема да се пожали ако не играте совршено па…повелете!
Сиртос танц во селото Калони
Проверете на постерите во Хора дали има некоу настани (не очекувајте точност од шампионатот во табла – тие почнуваат кога почнуваат!). Редовни настани и список на селата и датумите каде се одржуваат летни фестивали:
Јуни: Aghia Triadha, Kardiani, Falatados, Hatzirados (4th), Arnados (5th), Smardakito (13th), Triantaros (29th)
Јули: Arnados, Marlas, Porto (1st), Vaketa, Hora, Tsiknias (20th), Tzados (25th), Ysternia (26th)
Август: Priastro, Karya (6th), Panayia, Brysi (15th), Aghapi (18th), Pyrgos (23rd), Komi (29th)
Септември: Aghios Sostis (6th), Vourniotissa (8th), Ktikados (14th), Hora (15th)
Најдобар начин да се поздравите
Назад во Хора и време е да се вратиме дома. Најдобар начин да се запамети Тинос е да поминете во продавницата на локалната заедница, лоцирана во дворот на црквата Евангелистриа. Освен вкусните артичоки и мед, островот има најдобри сирења, органски вина а доматите сушени на сонце едноставно не смеете да ги пропуштите!
Пеколните температури наговестуваат дека летото е веќе пристигнато, но овие фотографии кои деновиве ги снимија планинарите на планината Радуша во Босна и Херцеговина, каде снегот на надморска висина од скоро 2.000 метри се уште царува, ќе ви покажат дека не е така.
Од Радуша, природната граница каде завршува Босна, а под неа е распослана Херцеговина, има фантастичен поглед кон Рамското езеро, а чувството дека се уште е зима е реалност. Радуша е фасцинантна планина која се протега на подрачјето помеѓу Вуковското поле на северозапад, преминот Захум и јужно кон Рама со големото вештачко езеро и планината Стожер на северозапад кон превојот Маклен на исток.
Локалното планинарско друштво ХПД Рама неодамна успеа да се искачи на највисокиот врв од оваа планина -Идовац (1.956 метри), а од каде има фантастичен поглед на прекрасното Рамско езеро.
Снегот се уште обилно ги прекрива врвовите на Радуша, како и блиските планини како Враница каде снежни наноси има и во текот на летните месеци. Меѓутоа, овие слики во кои се уште може да се забележи снегот на Радуша всушност се знак за пролет бидејќи станува збор за подрачје каде во текот на зимата паѓа снег во изобилство, со просек од преку 80 сантиметри во повеќе од 120 дена од годината.
Го сакам Охрид, иако сум од Скопје. Го сакам Охрид, особено во мај. Охрид во мај е прекрасен. Е сега, некој ќе каже дека во мај сите градови се убави ама Охрид дефинитивно во мај е многу поубав отколку во јули или во август. Некако езерото е помирно, воздухот е почист, рибјата чорба во стариот рибен ресторан на пристаништето е повкусна, охриѓани се погостопримливи… Сеуште нема навалица од туристи, па можете на раат да прошетате по кејот или да го испиете утринското кафе во некое од бројните кафулиња. Во продолжение низ фотографии, погледнете како јас го доживеав Охрид овој мај, но пред тоа ќе ви раскажам една случка. Во еден од локалните маркети не можев низ рафтовите да го најдам производот што ми требаше, па побарав помош од една од продавачките. И таа барем 5-6 минути се мачеше да го најде производот. Преместуваше кутии, отвораше и затвораше фрижидери, ѕиркаше на сите страни. Откако конечно успеа да го најде задоволно се насмевна, велејќи: „Пустина да фатиш, се оправ од барање.“ 🙂 А сега, уживајте во фотографиите…
ПрошеткаНекој пешки……некој со кајче.Рано утро, рибја чорба……задолжително со тазе лепче и макало од лук.Цвеќиња и знамињаАј со среќа…Оваа фотка од Охрид сите ја имаат 🙂И Охрид има споменици…за скопјани да се чувствуваат како дома.Птичја перспективаЖабја перспективаСамуиловата тврдина фотографирана од дворот на црквата Света Богородица ПеривлептаЗад трскитеКајче во пензијаКајче на годишен одморШаренилоОхридски Балкон
Истанбул – дом на најразлични луѓе, опкружување составено од најразлични слики, град кој живее и дише со своите 20 милиони жители. Единствен град на два континента, град кој ги преплавува сите сетила. Град кој никогаш не спие, улици полни со весели и насмеани луѓе, шаренило од бои, мириси, идеален спој на култура и религија. На оние кои сакаат да избегаат од градскиот метеж им препорачуваме еднодневна екскурзија до една од најпопуларните дестинации за туристите – Островите на казнетите турски принцови. Prens Adaları, почесто Kızıl Adalar (Црвени Острови) или само Adalar како што се и официјално именувани.
Во текот на византискиот период, принцови и други членови на кралските семејства биле протерувани на овие острови, а подоцна таму се прогонувани и членовите на семејството на отоманскиот султан. Островите на принцовите се синџир од девет острови во Мраморното Море, на околу 20 километри од азиското крајбрежје на Истанбул.
Најголем и најатрактивен е островот Buyukada (Голем остров). Сместен е меѓу два рида, со по еден манастир на секој од нив. Едниот е Св. Ѓорѓи манастир со истоимена црква кој датира од VI век.
Доколку направите „мала турнеја“ на островот со кочија, може лесно да се искачите до малата црква, во чиј склоп се наоѓа и кафеана во која служат вино и закуски. Другиот е Манастирот на Христос со воодушевувачка градина аранжирана со украсни грмушки, маслинови дрвја и бршлен.
Heybeliada е втор по големина остров. Наречен е и бакарен остров поради наоѓалиштата на бакарна руда, кои и даваат специфична црвеникава боја на почвата. Големата поморска кадетска школа се издига на левата страна откако ќе се симнете од фериботот. Во подземјето на овој атрактивен објект постојат две значајни архитектонски дела. Првото е Kamariotissa, единствената останата византиска црква посветена на Пресвета Богородица, и уште поважно, последната изградена црква пред освојувањето на Константинопол. Второто е гробот на вториот англиски амбасадор, кој бил испратен во Цариград од страна на кралицата Елизабета I, Едвард Бартон, кој одлучил да живее на овој остров со цел да ја избегне вревата на градот.
Burgazada што значи „ Тврдината остров“ е трет остров по големина. Има само еден рид (опкружен со густи борови шуми), на кој се издига тврдина изградена од Деметриј I Македонски, еден од наследниците на Александар Македонски, која ја нарекол по неговиот татко – Антигон I Едноокиот. Бидејќи бил населен претежно со Грци, на островот се задржани мноштво православни цркви од тоа време.
На овој остров својата инспирација ја црпел писателот Саит Фаик Абасијаник. Денес, неговата резиденција е музеј, а во неговиот омилен ресторан сместена е бронзена статуа од него како ужива во прекрасната глетка.
Kınalıada е најблискиот остров до Истанбул. Поради тоа тој бил и најчесто користен како место за егзил во византиско време (најпознатиот егзил од тоа време е на поранешниот император Romanos IV Diogenes, по битката на Manzikert, 1071).
Sedef Adası или Бисерниот остров е еден од најмалите острови на архипелагот и има 108 приватни домови. Делот кој е отворен за јавноста во голема мера се состои од плажата Хамлет. Боровите шуми на островот во најголем дел се засадени од страна на нејзиниот сопственик Şehsuvar Menemencioğlu, кој го купил островот во 1956 година, а воедно одиграл и важна улога во наметнување строги правила за градба, со цел природата на островот и животната средина да бидат заштитени. Имено со правилата за градба, не е дозволено да се градат куќи со повеќе од два ката.
Yassıada (Рамен Остров) во византиско време најчесто бил користен за праќање во егзил на истакнати личности. Еден од нив е и ерменскиот патријарх (Catholicos) Narses кој бил прв испратен на овој остров. Во XI век од н.е. островот се користи за затворање политички затвореници од страна на Византијците. Остатоците од четири подземни затворски ќелии од овој период се уште може да се видат. Византијците на островот изградиле манастир и црква.
Во 1857 година островот го купил британскиот амбасадор Henry Bulwer, брат на романсиерот Edward Bulwer-Lytton, кој си изгради куќа и мал замок, кои постојат и денес. Со основањето на Република Турција во 1923 година островот станал сопственост на турската држава, а во 1947 година Yassıada е предаден на турската морнарица и таму се изградени неколку училишни згради. Во 1993 година островот станува сопственост на Истанбулскиот Универзитет.
Останатите три острови (Sivriada, Oxeia и Kaşık Island) се напуштени и на нив генерално нема живот.
Во 19 век островите, кои се најтивкиот дел од Истанбул, стануваат летувалиште на Инстанбулските граѓани. Во овој рај на земјата моторните возила се забранети, па најголем дел од посетителите ги истражуваат островите пеш или со велосипеди, кои може да се изнајмат на многу места. Островите нудат се што им треба на туристите: приватни вили, куќи за изнајмување, хотелски соби, дневни и ноќни барови, атрактивни места за прошетка. Богати со зеленило и отсечени од надворешниот свет, Островите на принцовите нудат егзотичен одмор во средина која ги комбинира модерните удобности со историското наследство. Меѓу лозјата, маслиновите шуми и палмите се сместени бројни грчки православни манастири и величествени имоти, комбинирани со викторијанска архитектура од XIX век со карактеристични елементи за Отоманската империја.
И така, мојата Истанбулска приказна е при крај. Останува на вас да ја почувствувате и раскажете на свој начин. А до тогаш, може да уживате во моите фотографии.
Неверојатно како ова мало место, речиси изолирано на југот на Егејско Море, станало стереотипна претстава за одмор во цела Грција. Но можеби тоа и не е толку големо изненадување, ако знаеме дека тоа е ѕвездата на сите туристички кампањи. Слично како што странците во Македонија би очекувале насекаде да гледаат средновековни цркви изградени врз карпи што висат над езера. Но, еден е Охрид и Свети Јован Канео. Како што е еден и Санторини (добро, не е еден, туку неколку мали вулкански островчиња, но сеедно). Всушност, знаеме дека и Миконос е речиси ист, а и делови од Крит и други места, но нивниот број ни од далеку не е доволен за тоа да биде типично грчко одморалиште, туку само редок пример.
Тоа беа грчките слики што се чинело дека се типични, но излегло дека не се. Но што е со оваа – со крајбрежните вили во Грција обично управуваат газдарици, средовечни жени со малку вишок килограми, кои носат многу шминка, тешко се разбираат со своите гости иако мошне гласно им зборуваат на грчки, и често се викаат Марија. Целосниот опис е премногу карикатурален, но по малку од ова или од она сме сретнале каде и да сме тропнеле на врата. Тоа се смета за наследство од традиционалната улога на жената како столб на домот, која се грижи за него, па со тоа и за гостите во неговите 10, 20 или 30 соби.
На централниот плоштад во Коми локалните власти организираат мајски фестивал на жетвата каде се промовирата артичоката од Тинос, која е најскапоцениот зеленчук на островот. Годишно се продаваат околу 10.000 артичоки кои се користат за подготовка на домашни традиционални и современи јадења, вклучувајќи ја и артичоката скиселена во лимон која ја подготвуваат локалната организација на жени.
