Balkon3

Category: На Балкон

  • Балкон 3 на Д Фестивал 2012 (фото галерија)

    На брегот на Дојранското Езеро синоќа се одржа второто издание на Д Фестивал. Топлото време и познатите дојрански комарци не беа пречка за неколку илјадната публика да ужива во концертот. Фестивалот го отворија домашните рок легенди Зијан, кои уште еднаш докажаа дека се мајстори за живи свирки и потсетија на хитовите како Пушти коси, Елизабет, Деца бевме. Потоа на сцената се качија членовите на грчкиот состав Baildsa, кои иако се првпат во Македонија, со својот енергичен настап предизвикаа вистинска еуфорија во публиката. Ваквата атмосфера продолжи и за време на настапот на белграѓаните С.А.Р.С., кои и се добро познати на македонската публика. За крај посетителите има можност да уживаат во сетот на британската музичарка Sonique, која го заврши настапот со хитовите Sky и It feels so good.

    Балон 3 низ куса фото галерија ви ја пренсеува атмосферата од фестивалот.

    [nggallery id=2]

    фото: Александар Семенпеев

  • Лондон го слави спортот, но и добрата забава

    За Лондон, главниот град на Обединетото Кралство, велат дека никогаш нема да ви здосади, дури ни тогаш кога ќе ви здосади и животот. Ова посебно важи деновиве кога градот е метропола на светските спортски случувања. Триесеттите по ред Олимписки игри започнаа во градот кој досега бил домаќин на три Олимпијади, во 1908, 1948 и сега во 2012 година.

    Спортисти, нивните тренери, но и милиони туристи деновиве пристигнуваат во Лондон. За спортистите ова е шанса да ги освојат спортските височини, за туристите шанса за добар помин и можеби средба со нивните идоли. Градот живее 24 часа на ден. Има секојдневни спортски натпреварувања, но и разни изложби, перформанси и концерти на отворено. Оние кои немаат билет за некое од натпреварувањата, секако дека не се досадуваат. Секогаш има што да се прави на улиците на Лондон, а убавото време и сонцето дополнително ја разубавуваат атмосферата.
    Неизбежно е фотографирање пред Олимпиското село, специјално изградено во до пред некое време зафрлениот источен дел на Лондон, Стратфорд. Секако тука е и фотографирањето пред Лондон Бриџ со поглед на олимписките кругови, како официјален и бесплатен сувенир од игрите.
    Ако сте љубител на спортот, во наредните три недели во Лондон се очекува соборување на светски рекорди и достигнување на врвот на олимписката слава. За другите пак, кои сакаатв само добра забава, а спортот им е само изговор да дојдат во градот, Лондон има што да понуди – од спектакуларни концерти на Хајд Парк, крстарење по возбудливата Темза, па се до ноќното лудило во Сохо.

    Специјално за Балкон3 од Лондон

  • Вратите на Наксос

    Интересна разновидност на порти и влезови во главниот град на Наксос, остров од грчките Кикладски острови. Од средновековните венецијански замоци, па до неодамна обновените ориентири, како „Големата порта“ на храмот на Аполон од 6 век пред нашата ера.

    Фото: Софија Николау

  • Игрите можат да почнат

    Почнува трката за највредните спортски одличја. В петок, палењето на олимпискиот оган ќе го означи стартот на триесетите летни олимписки игри, кои ќе се одржат во Лондон. „Колепката на фудбалот“ 17 дена ќе биде арена за над 10.000 спортисти, кои ќе ги одмерат силите во 26 спортови.

    Организацијата на Олимпијадата, Велика Британија ја чинеше околу десет милијарди евра. Земјата домаќин очекува да бидат продадени над 6,5 милиони билети. И додека трае одбројувањето до почетокот на најпрестижниот спортски настан годинава, Балкон 3 ви ја раскажува олимписката историја на Грција, Турција и Македонија.

    Грција е татковина на олимписките игри и токму затоа во Атина во 1896-та година се одржани првите модерни олимписки игри. Грчката престолнина беше домаќин и на олимпијадата во 2004-та година. Грција е една од само четири земји кои учествувале на сите летни олимписки игри одржани до сега. Исто така, Грција секогаш ја преводи парадата на нациите на церемонијата на отворањето на олимписките игри. Во олимписката историја, грчките спортисти имаат освоено 109 медали (30 златни, 43 сребрени и 36 бронзени), од кои дури 47 на првата олимпијада во 1896 година. Токму тогаш маратонот го освоил, веројатно најпознатиот грчки олимпиец, Спиридон Луис, овчар од селото Маруси. Во Лондон боите на Грција ќе ги бранат вкупно 107 спортисти, кои ќе се натпреваруваат во 16 спортови. Грците најголеми очекувања имаат од натпреварувачите во атлетика, стрелаштво, борење и кревање тежина.

    Турција првпат на олимписките игри учествуваше во 1912 година во Стокхолм, кога боите на земјата ги бранеа двајца атлетичари. Сепак спортот кој на земјата и има донесено најмногу олимписки медали е борењето. Од вкупно освоени 82 медали (37 златни, 23 сребрени и 22 бронзени), дури 57 се од боречките дисциплини. На олимпијадата во 1948 година, која исто така се одржа во Лондон, златни медали блеснаа на градите на шест борачи од Турција. Годинава, земјата на Босфорот ќе ја претставуваат рекордни 114 натпреварувачи, а куриозитет е што повеќето од нив се жени. Спортската јавност во Турција очекува да биде срушен и рекордот на освоени медали, а нормално најголеми надежи се полагаат во борачите.

    Македонија е со куса традиција на олимписките игри како независна држава, а првото учество беше на олимпијадата во Атланта во 1996 година. Од тогаш земјата има свои претставници на сите олимписки игри. Единствениот медал, и тоа бронзен, на Македонија и го донесе борачот Могамед Ибрагимов на игрите во Сиднеј во 2000 година. Сепак македонските спортисти во минатото имаат освоено уште 12 олимписки медали, но под знамето на поранешна Југославија. Со златни медали се имаат закитено фудбалскиот голман Благоја Видиниќ и борачот Шабан Трстена. Во Лондон под македонското знаме ќе настапуваат четворица спортисти, по двајца пливачи и атлетичари. Шанса за учество имаа и машките репрезентации во кошарка и ракомет, но беа поразени на квалификациските турнири за олимпијадата.    

    Олимпискиот стадион во Лондон

    На спортистите од трите земји им посакуваме успешен настап и што повеќе освоени медали и нека не забораваат на олимпиското гесло на Пјер де Кубертен: „Не е важно да се победи, важно е да се учествува!“.

    Мирко Трајановски

  • Ресен, како мал Париз

    Јаболкото е препознатливиот белег на Ресен, но уште едно обележје го прави Ресен посебен. Тоа е сарајот на Ахмед Нијази Бег. Ова е приказна за еден неостварен сон, за еден обид во малото гратче на југот од Македонија да се донесе дел од Париз, колку и да звучи тоа неверојатно.

    Ресен во минатото се наоѓал покрај патот Виа Игнација и поради тоа имал богата чаршија и дури 15 анови, а Ресенчани пак се горди на своите архитектонски и историски знаменитости, но и на своите сограѓани. Кога ќе пристигнете во Ресен, ресенчани ќе ви посочат неколку работи кои не смеете да не ги посетите: чаршијата, керамичката колонија, манастирот Св. Ѓорѓи (12 век) во Курбиново, но и сарајот на Нијази Бег.

    Сарајот во Ресен секогаш ќе потсетува на еден од најпознатите нивни сограѓани – Ахмед Нијази бег. Многу го сакал Ресен и поради тоа го добил прекарот „ресенли“. Служел во турската армија, каде што добил чин полковник. Подоцна бил еден од најактивните меѓу младотурците во Македонија.

    Ахмед Нијази бег

    Ахмед Нијази бег сакал Ресен да го направи „мал Париз“, сакал да изгради мостови, слични на париските мостови на Сена. Неговата куќа се наоѓала веднаш спроти сарајот и сакал да направи мост преку улицата за да може полесно да стигнува до сарајот. Веќе постоечката чаршија сакал да ја урне и да направи нова со улици кои ќе наликуваат на париските. Воден од овој сон, сакал да ги урне и дуќаните кои биле таму, но ресенските трговци не го прифатиле предлогот на Нијази бег и тој во 1910 година, налутен запалил 30 дуќани на ресенските еснафи. Подоцна им платил за штетата, но не успеал во идејата да го направи Ресен „мал Париз“, бидејќи во 1912 година Турците масовно заминуваат од градот.

    Како Ахмед почнал да го сонува овој сон? За се е виновна една разгледница (фотографија) од некој дворец во Париз, која ќе ја смени засекогаш историјата на Ресен. Нијази Бег ја добива оваа фотографија и според неа, во 1904-та година започнува изградбата на ресенскиот сарај. До сега не е потврдено кој објект од Париз бил на фотографијата. На прв поглед сарајот наликува на дворецот во Версај, други го споредуваат со резиденцијата на парискиот градоначалник (некогашен Hotel de ville de Paris).

    Нијази Бег го градел овој сарај за себе, но никогаш не дочекал да го види готов. Во 1912 година, периодот кога привршувала изградбата на сарајот, тој бил убиен во Валона, Албанија.

    Денес, ако патот ве носи во Ресен, не заборавајте да го посетите сарајот на Нијази Бег. Таму е сместена галеријата на дела од Ресенската керамичка колонија, која е една од десетте керамички колонии во светот под закрила на УНЕСКО. Колонијата наредната година го слави својот 40-ти јубилеј. Во сарајот е поставена и постојана поставка на дела од македонската сликарка Кераца Висулчева, која оставила аманет дел од нејзините дела по нејзината смрт да бидат изложени токму во ресенскиот сарај.

    Јордан Дуков

  • Музејот за играчки е мојата поезија

    Приказната за Сунај Акин, поет и сопственик на еден од најпознатите музеи за играчки во светот…

    Истанбул, Гозтепе, историски бел замок од пет спрата. Вредниот имот, поетот Сунај Акин, го наследува од своето семејство. Имотот го реставрира и го претвора во музеј. И тоа, во музеј за играчки. Покрај своите играчки од детството, Акин со години собира антички играчки низ целиот свет.

    “Мотото на музејот за играчки е дека откако ќе излезете од него, со една рака ќе го држите детето, а со другата своето детство”, вели, поетот Сунај Акин.

    Музејот е основан во 2005 година, а денес во него има над четири илјади различни играчки. Има играчки од сите градови во Турција. Уште во првата фаза кога ги започнал подготовките за основање на музејот, со години патува во странство, шетајќи низ целиот свет и собира играчки. Играчките ги носел со куфери. Сега благодарение на интернетот, побрзо доаѓа до информации за тоа каде и какви играчки може да набави. Во врска со цените, Сунај Акин вели: „Би можел само нешто да кажам дека играчките навистина се многу скапи.“

    ПРОДАЈ КНИГА, КУПИ ИГРАЧКА

    „Идејата за музеј почна да се раѓа при посетите во странство. Уште кога бев дете, пред јас да дојдам во Истанбул, Истанбул доаѓаше кај мене. Татко ми поради работни обврски често патуваше во Истанбул и на секое враќање ми носеше играчки“, раскажува Акин.

    Сега играчките ги купува со приходите кои ги заработува од продажбата на своите книги. Историската куќа наследена од неговото семејство, која има пет ката, ја обнови и ја претвори во музеј за играчки.

    „Тешко е да се пронајде играчка од минатото која е во добра состојба. Ако се пронајде пак, цената е многу висока. Ваквите играчки се продаваат по аукции. Дваесет години ги следам аукциите и собирам играчки. Во историјата на играчките има светски брендови како: Lehmann, Gunterman, Fleischmann, кои се првите фабрики за играчки. Исто така, во светот како брендови се познати и Arnold, Schuco, Marx. Во нашиот музеј се изложени ретки примероци од тие брендови. Сакавме де биде средина каде што на луѓето нема да им биде досадно“, објаснува Сунај Акин.

    Во музејот впечаток ќе ви остави и тоа што најмногу играчки има од Америка, Германија и Јапонија. Сунај Акин тоа го коментира на следниот начин: „Во една земја, пред се, треба да се развива индустријата за играчки и тогаш економијата на таа земја ќе биде во пораст. Имено, соништата доѓаат пред реалниот, вистински живот“.

    Балкон 3 избор на играчки од музејот на Акин

    Виолината произведена 1820 година во Франција е најстарата играчка во музејот.
    Во земјотресот што се случил во 1944 година во Кастамону, 7-годишното девојче Билге Ергин, заедно со својата кукличка останала под урнатините. Малото девојче несреќата ја преживеало со полесни повреди, но искршената лева рака на својата пластична кукла ја залепила со селотеп. Многу години подоцна, Билге Ергин, како пензионирана учителка доаѓа во Истанбулскиот музеј за играчки. Со себе ја носи и куклата и ја остава да лежи во таканаречената „Болничка соба“ во музејот. Покрај бебето е оригиналната црно – бела фотографија на 7-годишната Билге со нејзината верна пријателка – куклата.
    Бел коњ – Првата играчка која Сунај Акин ја купил за музејот
    Играчки од втората светска војна

    Хусамедин Гина

  • ЛАХМАЏУН

    Во буквален превод овој позната турски специјалитет значи “тесто со месо.” Познат е и под изразот турска пица. Иако според многумина највкусен лахмаџун може да се проба во Истанбул, вие не мора да патувате до таму. Засукајте ракави и испробајте ја вашата кулинарска способност и направте  лахмаџун со домашни услови. Ги имате сите детали, потребно е малку волја и умешност. Аfiyet olsun!

    Состојки за подготовка на тестото

    5 шолји брашно

    1 сув квасец

    1 лажичка шеќер

    1 + ½ шолја топла вода

    малку маслиново масло

    Во мал сад измешајте го квасецот, шеќерот и водата. Добро измешајте ги состојките. Покријте го садот со проѕирна фолија. Нека одстои на собна температура 20 минути.

    Во поголем сад измешајте го брашното со остатокот од водата и додадете го растопениот квасец. Измесете тесто, кое треба биде меко. По потреба додадете вода или брашно. Тестото обликувајте го во топка и намачкајте го со масло. Покријте го со фолија и оставете да нарасне. За еден час, откако доволно ќе нарасне поделете го на 10 до 12 парчиња. Расукајте ги да бидат со дебелина до 0,5 сантиметри. Во меѓувреме направете го преливот.

    Состојки за подготовка на преливот

    1 килограм мелено месо(говедско или јагнешко)

    лук

    кромид

    магданос

    сол

    неколку домати

    маслиново масло

    малку лимонов сок

    На маслиново масло прво запржете го исечканиот лук и кромид. Потоа додадете го меленото месо и ситно исечканите домати заедно со зачините и лимоновиот сок. Подготвената смеса распоредете ја на претходно расуканото тесто. Печете на 180 степени се додека рабовите не добијат златна боја. (З.З.)

  • ЉУБОВ БЕЗ ГРАНИЦИ, ГРЧКО-ТУРСКА МОДЕРНА БАЈКА

    Грчко-турска љубовна приказна која започна пред точно шест години. Медиумите од двете земји врската помеѓу познатата грчка новинарка Fani Grammatikogianni и претседателот на фудбалскиот клуб Галатасарај, Унал Ајсал ја нарекуваат модерна бајка.

    Убавата и позната грчка новинарка Fani Grammatikogianni го освои срцето на еден од најмоќните луѓе во Турција, претседателот на најпопуларниот турски клуб на сите времиња, Галатасарај. Бајката започнува токму во Грција. При една посета на Атина, Ајсал во ресторан ја среќава Фани и како тоа обично бидува, се случува љубов на прв поглед. Угледниот бизнисмен се обидува да се доближи до убавата Гркиња и после неколку обиди успева да ја убеди да излезат заедно. И оттогаш до сега, се е како во приказна, секако понежна од фудбалот и пореална од телевизијата. „Во неколку зборови, Фани успеа да го освои замокот“, пишуваат грчките весници.

    По овој настан парот Фани – Ајсал животот го минува во прекрасната Женева, на грчки терен во Атина и во Истанбул, Турција. Унал Ајсал не е само претседател на најеминентниот турски фудбалски клуб, туку во исто време е и лидер во енергетскиот сектор. Неговата компанијата Unit International е една од најголемите на Блискиот Исток, а покрај Турција, активен е и во Бугарија и Италија. Фани пак, со години работела во голем број грчки ТВ куќи.
    Деновиве, двојката со 50-метарската луксузна јахта ги обиколува грчките острови, каде веројатно Фани на Ајсал му раскажува за старата грчка култура и убавината на земјата.

  • Битола очекува гостите од Грција да се вратат на Широк сокак

    Со години наназад, грчките државјани масовно доаѓаат во Битола, купуваат облека и чевли, ги користат услугите на фризерите, стоматолозите, гинеколозите, па дури и ги поправаат своите автомобили. Шнајдерките во Битола имаа полни раце работа за да ги дотераат грчките муштерики. Но, во последните месеци, грчката финансиска криза предизвика последици и врз кревката економија во Битола, пограничен град, оддадлечен само петнаесетина километри од соседна Грција. Гости од Грција има се помалку. Тоа се одразува на целокупното пулсирање на градот, затоа што овие посетители во изминатата деценија еконосмки го закрепнаа градот под Пелистер и придонесоа за враќање на имиџот на отворен космополитски град.

    Најпогодени се продавачите на пазарот, каде Грците купуваа зеленчук, овошје, месо и други производи. Сега тезгаџиите велат дека прометот им е преполовен.

    -Слаба е посетеноста од Грци. И оние кои доаѓаат, сега внимаваат на цените, се ценкаат, купуваат домати и краставици на парче домати. Порано една тезга правеше промет и по 3000 денари дневно (50 евра) само од грчките државјани, но сега нема, одиме надолу, велат пазарџиите.

    И во Старата битолска чаршија, каде гостите од Грција купуваа облека и чевли, се чувствува истото. Спуштени се кепенците на четириестина дуќани, а и оние кои сеуште работат, велат, ако состојбата не се промени, наскоро и тие ќе затворат.

    И жителите во пограничните села, посебно во Кравари, кое е на магистралниот пат кон граничниот премин, се надеваат дека сегашната состојба ќе се подобри и повторно ќе се вратат пријателите и гостите од Грција. Тие овде, на пат кон дома, навраќаа кај домаќините, кои по нарачка им подготвуваа домашни зелници, кифли, колачи, а во сезоната на зимници им ги подготвуваа ајварот и туршијата.

    – Денеска дојдовме во Битола да пазариме малку во вашите маркети. Поевтино е тука кај вас, но не можеме да доаѓаме како некогаш. Кризата се одрази и на домашниот буџет. Ќе купиме најосновни работи, ќе ручаме во некој ресторан, ќе прошетаме по Широк Сокак, на заминување ќе туриме бензин и си одиме дома, велат грчките гости од една помала група, која ја затекнавме на Широк Сокак.

    Грците со подлабок џеб, сеуште се редовни гости во битолските казина, но намален е бројот на оние кои ги бараат услугите во стоматолошките ординации низ Битола, а за да ги привлечат и полесно да ги најдат грчките пациенти, на домашните стоматолози, имињата на ординациите им се напишани и на грчки јазик.

    – Доаѓаа голем број пациенти од Лутраки, Кожани, Костур, Лерин. Сега бројот е преполовен. Велат дека сеуште им се евтини стоматолошките услуги кај нас и им се исплати да ги користат, но заради неизвесноста, не сакаат да ја трошат заштедата, вели Валентина Трајковска, забен техничар од Битола.

    Но, од оваа ситуација и од економската криза погодени се и голем број битолчани кои својот леб го заработуваа таму, преку границата, во блиските грчки градови и села. Повеќе медицински сестри работеа како негувателки на стари лица во Грција, некои работеа во угостителски објекти, други пак аргатуваа по нивите или заработуваа како овчари. Од Битола, на гурбет во северниот дел на Грција одеа и молери, ѕидари и други мајстори. Но, сега велат дека дневницата е многу намалена, така што не им се исплати да ја минуваат границата.

    Сепак, грчките бизниси во текстилната индустрија се најголемата надеж за битолското стопанство. Во Битола има 12 поголеми текстилни фабрики со грчки капитал, кои заедно со некои угостителски и трговски бизниси, вработуваат околу 4000 битолчани. Грчките бизнисмени велат дека со своите бизниси остануваат во Македонија.

    – Имаме 550 вработени и тој број планираме да го зголемиме. Исто така секторот што фирмата го има во сферата на угостителството, функционира одлично, се созадва простор за нова работа и воопшто не се размислува за отстапување од овие планови, вели Дарко Степанулевски, менаџер во фирмата со грчки капитал “Родон” во Битола.

    Во очекување Грците да се вратат на Широк Сокак, во Битола и натаму најбарани курсеви за странски јазици се токму оние за изучување на грчкиот јазик. Угостителите и трговците при вработување персонал, бараат кандидатите да го познаваат грчкиот јазик, а работа во грчките текстилни компании во Битола полесно наоѓаат оние кои зборуваат грчки. Најинтересно е кога во обид што подобро да се разберат во рестораните и продавницте, вработените зборуваат грчки, а гостите од Грција, македонски. Едните за да заработат, а другите да поминат што поевтино.

    Емилија Мисирлиевска

  • Скапоцениот камен од Македонија

    Не секоја земја може да се пофали дека има свој, национален скапоцен камен. Кина е позната по кинескиот жад, Австралија по австралискиот опал, Чешката Република по чешкиот гранат, Колумбија – по колумбискиот смарагд, балтичките земји – по познатиот балтички килибар, САД – по тиркизот. Ова е приказна за македонскиот рубин – скапоцениот камен од Македонија.

    Долго време, со години, во себе си го поставувавме прашањето: дали и другите забележуваат колку е во Прилеп и Прилепско често необичното име Рубин, Рубинчо? Можеби ни денес не сме баш сигурни дали е тоа впечаток, нешто што само нам ни изгледа така, но, овојпат имаме теорија. Ова е приказна за восхитувачкиот свет на кристалите, за скапоцените камења од Македонија, за македонскиот рубин.

    Со Деко се знаевме одамна, уште од времето кога го препознававме само како музичар, еден од најинтересните во македонскиот рокенрол, пред да замине во Италија, во 1991, кога на прагот тропаше војната во поранешна Југославија. Го препознававме како клавијатурист, гитарист и еден од богатите креативни извори на култните македонски бендови ‘Бадмингтонс’, ‘Клержо’ – македонски Реј Манзарек, Џон Лорд и Дејв Гринфилд. Музичар со дух што не мирува, кој знаеше да не’ инспирира, да ја смирува нашата младешка бунтовност и да ја насочува кон нешто креативно, конструктивно. Доволно беше само да ги гледаме настапите на неговите бендови и, ако имаме среќа, некогаш да поразговараме со него, кога ќе го сретневме во местата каде што излегувавме.

    Поминаа години. Знаевме дека Деко е во Италија, во Трст, но, не знаевме што работи, дали ќе имаме прилика повторно да се видиме. И, се случи. Бргу се рашири гласот дека Деко е во Скопје. Набргу го чувме на радио. Разбравме дека сето време бил во Трст и дека се занимава со нешто што никогаш порано не помислил – ја открил моќта на кристалите. Веќе беше јасно: Деко е дома – како што си ветил кога пристигнал во Трст. Оттогаш, почнавме почесто да го гледаме по медиумите и некако срамежливо и ненаметливо почнавме да го препознаваме по една друга приказна –  големиот вљубеник во „камчињата“ и човекот кој го откри и прв изрежа македонски рубин. Го препознаваат соседите, кои веќе биле возрасни за да одат на неговите концерти; го препознаваат нашите колеги кои никогаш не слушнале за „Клержо“, го препознава таксистот, кога случајно ќе го сретнеме во соседната лента од колоната возила застанати пред семафор. „Многу ми е интересно да го слушам кога зборува за камчињата, за кристалите“, ни рече еден, неодамна.

    Одиме на договорената средба, во дуќанчето со камчиња, во маалото кај Грчката амбасада. Ќе имаме ексклузивна прилика да видиме како се реже македонски рубин. Приказната почнува во Трст, во 1991 година, кога Деко – Дејан Шкартов, замина во Италија, натоварен во воз со велосипед, ранец и синтисајзер, барајќи подобра иднина, оставајќи ја зад себе Југославија, која штотуку беше почнала да се распаѓа. Војна на прагот. Време кога луѓето од неговата возраст беа носени на нечии туѓи фронтови, вовлекувани во туѓи војни. Решил да си ја проба среќата во Трст, кај тетка му. Поминале месеци, почнал да работи по нешто – да пазарува за болни пензионери.. – откако видел дека дошол во земја каде што не е созреан моментот за неговата музика. Набргу ќе прочита напис во весник. Во Бразил се бараат земјоделски инженери, токму како него –  високообразован овоштар. Набргу тропнал на вратата на Примо Ровис, славен кафе-магнат од Трст, почесниот конзул на Бразил.

    „Имавме куса средба. Зборувавме за војната во Југославија, кој сум, од каде сум. И самиот бил дете на војна, се доселил во Трст во времето на Втората светска војна. Рече дека идејата за Бразил не е толку добра како што изгледа на прв поглед. И негови роднини заминувале од Бразил. Не вети ништо, но, зема мој контакт“, ни раскажа Деко, додека ги гледавме првите зафати со машината врз камчето необработен рубин.

    Не поминало многу време. Повик од секретарката на г. Ровис. Да дојде на разговор. Имало некаква работа – требало да се уредува дворот на куќата на семејството Ровис. Ангажманот бил прилика да се запознаат подобро и, неколку пати му бил продолжуван. Во очите на семејството Ровис, Дејан е се’ повеќе бил работлив, благороден човек, на кој можат да се потпрат за многу работи. Токму тогаш ќе се случи пресврт.

    „Одеднаш, г. Ровис реши да го продаде бизнисот со кафе и да почне нешто ново. Нарача два контејнера со скапоцени камења, кои требаше да ги средиме, камче по камче. Така се роди љубовта кон кристалите“, се сеќава Деко.

    Во годините што ги поминал таму, работејќи како човек што се грижи за колекцијата Arte di Dio, научил многу за природните својства и терапевтското дејство на кристалите. Но, уште од почетокот, кога дошол во Трст, бил решен да се врати во Македонија.

    „Некако не ме сфаќаа сериозно кога реков – си одам дома. Дојдов, во 2001 година и, го отворивме дуќанчево. Решив да го пренесам овде искуството што го стекнав таму со кристалите“, се сеќава.

    Како што минувало времето во дуќанот, луѓето што доаѓале се’ почесто почнале да му повторуваат една идеја, на која на почетокот гледал со недоврерба: во Македонија, кај Прилеп има рубини. Му се чинело дека луѓето шират неосновани гласини за нешто што личи на рубин. Но, муабетот се повторувал се’ повеќе. Еден ден решил. Ги употребил познанствата од Италија, набавил машини, побарал совети – и почнал.

    Пред очите го гледавме тоа што некогаш звучело невозможно. Стоиме во работилницата исполнета со разнобојни камчиња, кристали со фасцинантни форми, со ѕидови излепени со влезници од концерти и слики од тапани „Премиер“ по кои мечтае Влатко – пријател од некогашните бендови, со кого денес Деко реже камчиња. Пред нас се режеше македонски рубин. По неколку минути, во рацете имавме рубин со форма на срце.

    „Македонскиот рубин денес е препознатлив и би можел да биде елитен дипломатски подарок од Македонија. Македонија доби свој национален скапоцен камен, какви што се жадот за Кина, или опалот за Австралија. Нашата идеја е сево ова, што го работиме сега во оваа мала работилница, еден ден да се работи на отворено, како туристичка атракција, каква што е фабриката за дијаманти во Амстердам“, ни рече Деко.

    Како промоција на македонскиот рубин, подароци од розевиот камен од Македонија добиле неколку важни луѓе од светот, како Папата Бенедикт 16, големиот индиски јоги Paramhans Swami Maheshwarananda – Swamiji и холивудската актерка Daryl Hannah и најкусиот актер на светот Варвик Дејвис.

    Во литературата што ни беше достапна, рубинот е опишан како „метафизички камен на љубовта и мудроста“. Низ историјата важел за кралски скапоцен камен, кој го носеле кралевите, кралиците и свештениците. Според Katrina Raphaell, еден од најеминентните кристалотерапевди во последните 20 години, македонскиот рубин е скапоцен камен кој има моќно исцелителско дејство врз енергетскиот центар на срцето. На тоа упатуваат и учењата на древната индиска ayurvedic medicine, според кои the pink gemstones поволно влијаат врз енергетскиот центар на срцето и го го урамнотежуваат протокот на енергија во него.

    „Кога тој центар е во баланс, човекот може да чувствува и дава повеќе љубов. Урамнотеженоста во чакрата Анахата прави човекот да биде и да остане човечен. Дали можеби таквото влијание на македонскиот рубин прави токму така не’ доживуваат луѓето што ја посетуваат нашата земја – како гостопримливи, полиглоти и ненасилни?“, гласно размислуваше Деко, додека разговаравме седнати на скалите пред неговото дуќанче.

    Дали и другите забележуваат колку е во Прилеп и Прилепско често необичното име Рубин, Рубинчо? Можеби ни денес не сме баш сигурни, но, овојпат имаме теорија.

    Текст и фотографии: Васко Марковски